دادگاه تجديد نظر استان كهكيلويه و بوير احمد در اقدامى كه بى سابقه خوانده شده، يعقوب يادعلى نويسنده رمان آداب بى قرارى را به يك سال زندان محكوم كرد.
به گفته محمد صالح نيكبخت، وكيل مدافع يعقوب يادعلى، دادگاه تجديد نظر روز شنبه گذشته به طور غيابى و بدون حضور وى و موكلش، حكم قبلى صادر شده عليه يادعلى را تشديد كرده است.
طبق حكم دادگاه بدوى، يعقوب يادعلى به يك سال زندان محكوم شده بود. با وجود اين در حكم دادگاه افزوده شده بود در صورتى كه يادعلى در طول دو سال چهار مقاله در مورد شخصيت هاى فرهنگى و هنرى منتشر كند، ۹ ماه از حكم زندان وى به حالت تعليق درخواهد آمد؛ اما اكنون دادگاه تجديد نظر اين حكم را به مجازات تعزيرى تبديل كرده است.
يعقوب يادعلى در اواخر اسفند ماه ،۱۳۸۵ به جرم نشر اكاذيب، توهين و افترا به برخى اقوام از طريق نوشتن رمان آداب بى قرارى و مجموعه داستان حالت ها در حياط، نزديك به ۴۰ روز را در ياسوج در بازداشت به سر برد.
بازداشت يادعلى و سپس محكوميت وى به دليل نوشته هاى داستانى اش در آن هنگام با اعتراض گسترده نويسندگان روبه رو و صدور چنين حكمى بى سابقه قلمداد شد.
با وجود اين، در پى درخواست اعتراض يادعلى و وكيل مدافع وى، اكنون دادگاه تجديد نظر، نه تنها حكم قبلى را نقض نكرده، بلكه آن را تشديد نيز كرده است.
محمد صالح نيكبخت در همين زمينه به روزنامه كارگزاران گفت روال قانونى در دادگاه تجديدنظر به اين صورت است كه اين دادگاه تنها به حكم صادره از دادگاه بدوى و انطباق آن با موازين قانونى ميپردازد، با اين حال، دادگاه تجديدنظر استان كهكيلويه و بويراحمد براى اين نويسنده تشديد مجازات در نظر گرفته است.
روزنامه كارگزاران روز دوشنبه، ششم اسفند به نقل از وكيل يعقوب يادعلى نوشت اين حكم قطعى است و بايد اجرا شود.
نيكبخت در عين حال گفت در روزهاى آينده اعتراض خود را به مراجع مربوطه اعلام خواهد كرد، هر چند به نظر مى رسد چاره اى وجود ندارد.
به گفته نيكبخت، به دليل آنكه دادستان كهكيلويه و بويراحمد خود شاكى پرونده است، انتقال اين پرونده به تهران امكان پذير نيست.
اعتراض نويسندگان
در همين حال و به دنبال انتشار اين خبر، دل نگرانى هاى هنرمندان نيز از وضعيت يعقوب يادعلى بالا گرفته است.
محمود دولت آبادى، امير حسين چهل تن، كيومرث پوراحمد و احمد دهقان از جمله هنرمندانى هستند كه تاكنون نسبت به صدور اين حكم اعتراض كرده اند.
امير حسن چهل تن، نويسنده، در گفت و گويى با راديو فردا در اين باره گفت: «سوال اساسى و جدى اين است كه كتابى كه توسط يك وزاتخانه دولتى، وزاتخانه فخيمه ارشاد مجوز چاپ دريافت كرده و لابد در آنجا كلمه به كلمه، سطر به سطر، جمله به جمله اين كتاب بررسى شده تا ببيند كه به زمين، زمان، آسمان و دريا و به هيج چا ربطى پيدا نمى كند و هيچ مسئله اى ندارد و بعد به آن اجازه مى دهند، حالا چه خبر شده است؟ چه اتفاقى افتاده است؟ و تازه تشخيص با چه كسى است؟»
چهل تن افزود «: آيا يك دادگاه عادى صلاحيت اين را دارد كه راجع به يك كار خلاقه، راجع به يك كتاب داستان، راجع به يك كتاب ادبى قضاوت بكند؟»
امير حسن چهل تن در ادامه گفت و گوى خود با راديو فردا گفت: «تازه شاكى چه كسى است؟ اين جور مسائل بايد شاكى خصوصى داشته باشد و به شكايت در دادگاه صالحه با حضور هيأت منصفه رسيدگى شود و تازه به شرط آنكه اين كتاب توسط آقايان بررسى نشده باشد.»
چهل تن گفت: «حالا كه بررسى شده اگر چه من معقتدم كه مسئوليت هر نوشته اى بر عهده نويسنده آن است، اما در واقع با اين سدى كه ايجاد كرده اند از نويسنده سلب مسئوليت مى كنند. وقتى كه مى گويند ما خودمان بررسى مى كنيم تا ببينيم چى به صلاح اين مردم است تا منتشر شود، بنابراين الان نويسنده ديگر مسئول نيست؛ تازه اگر جرمى هم اتفاق افتاده باشد چه طور يك دادگاه معمولى مى تواند در باره يك كار خلاقه، يك كار ادبى قضاوت كند؟»
وى در پايان گفت و گوى خود با راديوفردا گفت: «با صدور چنين احكامى آيا واقعاً ما مى توانيم به دنيا اعلام كنيم كه يك نويسنده به جرم نوشتن يك داستان به زندان مى رود؟»
يعقوب يادعلى در سال ۱۳۸۱ با مجموعه داستان احتمال پرسه و شوخى جايزه بهترين مجموعه داستان را از سوى منتقدان و نويسندگان مطبوعات ايران به خود اختصاص داد.
رمان آداب بى قرارى نيز در سال ۸۳ با مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى چاپ شد و خيلى زود مورد توجه محافل هنرى قرار گرفت. يعقوب يادعلى بخاطر اين رمان جايزه هوشنگ گلشيرى را نيز به خود اختصاص داد.