جنگ عراق، احتمال تكرار حوادثى مشابه يازده سپتامبر آمريكا را افزايش داده است
يكى از جامع ترين نقدها تا به امروز در مورد سياست هاى آمريكا و بريتانيا در «نبرد با تروريسم» روز چهارشنبه توسط «گروه تحقيقات آكسفورد» منتشر مى شود.
گزارش اين موسسه تحقيقاتى در بريتانيا مى گويد كه جنگ عليه تروريسم و جنگ در عراق، احتمال تكرار حوادثى مشابه يازده سپتامبر در آمريكا را افزايش داده است.
گروه تحقيقات آكسفورد در گزارش جديد خود با نام «وراى تروريسم: حقيقت درباره تهديدهاى واقعى دنياى ما» مى گويد كه به غير از تغييرات آب و هوايى، رقابت بر سر منابع كمياب، به حاشيه رفتن اكثريت جمعيت دنيا و نظامى گرى جهانى، جنگ عليه تروريسم و جنگ در عراق، بزرگ ترين تهديدها براى امنيت دنيا به شمار مى روند.
اين گزارش در واقع انتقادى است از سياست هاى آمريكا و بريتانيا در جنگ عليه تروريسم. گزارش گروه تحقيقاتى آكسفورد خواهان رويكرد جديدى در مورد امنيت جهانى به خصوص جنگ عليه تروريسم شده است.
اين گزارش مى گويد كه رويكرد آمريكا و بريتانيا در امنيت جهانى و جنگ عليه تروريسم، حتى اگر بر اساس استانداردها و معيارهايشان مورد قضاوت قرار گيرند، به وضوح در حال شكست خوردن است.
نويسندگان اين تحقيق براى اثبات اظهارات خود به موارد زير اشاره مى كنند:
حمايت از اسلام سياسى در سراسر جهان رو به افزايش است.
شمار حملات عمده تروريستى رو به افزايش است.
صلح و دموكراسى در خاورميانه امورى فرار هستند.
قيمت نفت متغير است و با هر بحران جديد افزايش مى يابد.
عراق در وضعيت نزديك به جنگ داخلى به سر مى برد.
طالبان در حال ظهور مجدد در افغانستان است.
ايران، سوريه و كره شمالى بيش از پيش جسور شده اند.
نفوذ استراتژيك آمريكا به خصوص در آفريقا و خاورميانه در حال افول است.
ايالات متحده به طرز فزاينده اى به عنوان بزرگ ترين تهديد عليه صلح جهانى ديده مى شود.
نويسندگان مطالعه وضع جارى را به اين مسأله نسبت مى دهند كه هدف رويكرد كنونى حفظ وضعيت موجود با توسل به شيوه هاى نظامى و «بسته نگاه داشتن در ديگ ناامنى» بدون رسيدگى به علل ريشه اى آن است.
كريس ابات از نويسندگان اين مطالعه هشدار مى دهد در صورت عدم اتخاذ تدابير فورى، در نيمه هاى قرن جارى با يك نظام بين المللى به شدت بى ثبات روبرو خواهيم بود.
آنها در مقابل رويكرد فعلى، يك سيستم تازه «امنيت پايدار» را پيشنهاد مى كنند كه سعى نمى كند تهديدها را با توسل يكجانبه به قوه قهريه حل كند بلكه مى كوشد علل ريشه اى اين تهديدها را با استفاده از موثرترين راه هاى موجود از طريق همكارى همگانى برطرف كند.
انتقاد از سياست هاى كنونى دولت
اين مطالعه صريح ترين گزارش «گروه تحقيقات آكسفورد» تا به امروز است و به خصوص درك دولت از مسائلى كه بر امنيت اثر مى گذارد را به انتقاد مى گيرد.
اين گزارش در مورد توسعه سلاح هاى اتمى مى گويد «مدرنيزاسيون سلاح هاى اتمى احتمالا وسيله اى براى تشويق جدى اشاعه اتمى است زيرا كشورهايى كه احساس آسيب پذيرى مى كنند توسعه توانايى هاى بازدارنده خود را ضرورى مى بينند.»
دولت بريتانيا طرحى را تنظيم كرده است كه براساس آن سيستم فعلى ناوگان زيردريايى هاى حامل موشك هاى اتمى بريتانيا طى ۱۷ سال با هزينه نزديك به ۴۰ ميليارد دلار نوسازى و جايگزين خواهد شد. اين طرح اخيراً به تصويب پارلمان رسيد.
گزارش تحقيقات آكسفورد در مورد عراق مى گويد «برخورد با عراق به عنوان بخشى از نبرد با تروريسم تنها باعث پاشيده شدن بذر تروريسم در منطقه و ايجاد يك ناحيه آموزش رزمى براى جهادگران مى شود.»
گزارش در مورد تغييرات آب و هوايى اظهار مى دارد اين تغييرات «نه فقط يك مسأله زيست محيطى بلكه همچنين يك نگرانى امنيتى است زيرا ثبات اجتماعى و سياسى كه هر چيز ديگر به آن وابسته است را تهديد مى كند.»
در مورد نفت اين گزارش مى گويد كه اين ماده هم به عنوان «سرچشمه مناقشه و هم يك عامل عمده در تغييرات جوى، به خصوص محل ذخاير و اكتشاف آن، داراى اهميتى عظيم هرچند عمدتا شناسايى نشده است.»
اين گزارش در مورد ايران نيز مى گويد كه «عواقب دخالت نظامى (در آن كشور) فاجعه بار خواهد بود.»
علاوه بر اسقف اعظم توتو، طيف وسيعى از مديران سازمان هاى غيردولتى، سياستمداران و روزنامه نگاران، و همچنين چهره هاى سرشناس اجتماعى از اين گزارش حمايت كرده اند.
«گروه تحقيقات آكسفورد» (ORG) يك سازمان مستقل غيردولتى است كه هدف خود را تلاش براى ايجاد تحولات مثبت در مورد مسائل امنيت ملى و بين المللى عنوان مى كند.
اين گروه كه در سال ۱۹۸۲ تاسيس شد اكنون يكى از ممتازترين موسسات مطالعات امنيتى در بريتانيا به حساب مى آيد.