ملوانان بريتانيايى: تحت فشار روانى مدام بوديم
ملوانان بريتانيايى پس از دوازده روز بازداشت در ايران به كشور خود بازگشتند
ملوانان بريتانيايى در اولين كنفرانس مطبوعاتى پس از آزادى با قرائت بيانيه اى به شرح ماجراى دستگيرى خود در آبهاى خليج فارس پرداخته و گفته اند كه بيشتر روزهاى بازداشت در ايران را در انزوا و تحت فشار روانى بوده، به آنها چشمبند زده شده بوده و به تناوب بازجوئى مى شده اند.
شش تن از پانزده سرباز نيروى دريايى بريتانيا كه پس از دوازده روز بازداشت در ايران آزاد شدند، بعد از ظهر جمعه ششم آوريل (هفدهم فروردين) در كنفرانسى مطبوعاتى در شهر چيونور استان دوون انگلستان شركت كردند و بازداشت خود را غيرقانونى خواندند.
در اين بيانيه آمده است كه نيروهاى بريتانيايى به هنگام بازداشت در آبهاى عراق بوده اند و در بازجوئى ها به آنها گفته شده در صورت اعتراف به كشورشان بازگردانده مى شوند و در غير اينصورت ممكن است تا هفت سال به حبس محكوم شوند.
در عين حال يكى از ملوانان در پاسخ به خبرنگاران رفتار ايران را در مجموع انسانى دانسته و گفت «با غذا، آب و حتى سيگار مورد نياز، مشكلى نداشتيم، اما اجازه صحبت با يكديگر را به ما نمى دادند.»
فى ترنى، تنها زن حاضر در ميان بازداشت شدگان كه توجه رسانه اى زيادى را به خود جلب كرد، در اين كنفرانس مطبوعاتى حاضر نبود.
يك افسر ارشد و رسمى بريتانيا گفت ايرانى ها بر ۱۵ ملوان نظامى بريتانيا فشار روانى زيادى وارده كرده اند و خبر داد تحقيق درباره دستگيرى اين افراد آغاز شده است.
به گزارش خبرگزارى فرانسه، قرار است ۱۵ ملوان نظامى بريتانيا كه مدت ۱۳ روز در بازداشت و در ايران به سر مى بردند، در كنفرانسى خبرى حاضر شده و و درباره زمانى كه در ايران و در بازداشت بوده اند، با خبرنگاران صحبت كنند.
دريادار جاناتان باند، رئيس نيروى دريايى بريتانيا در گفت و گو با بى بى سى خبر داد به زودى تحقيق گسترده اى درباره دستگيرى ملوانان بريتانيايى، انجام مى شود كه اين تحقيق شامل اعتراف هائى كه اين افراد در ايران كرده اند، هم مى شود.
وى افزود: «بيشتر اين تحقيق بر روى فى ترنى، تنها زن در ميان ملوانان دستگير شده از سوى ايران است به ويژه آن كه هم اعتراف كرده و هم نامه هائى به لندن نوشته است و نشان مى دهد فشار روانى زيادى روى او وارد شده است.»
وى همچنين تأييد كرد تمامى عمليات گشت نظامى بريتانيا در آب هاى مرزى عراق متوقف شده و تا زمان رسيدن به استراتژى جديد، انجام نمى شود.
اخبار خوب آزادى ملوانان نظامى بريتانيا از سوى ايران، در تمامى روزنامه هاى انگليسى منعكس شده و تا حد زيادى بر روى خبر بد كشته شدن چهار سرباز بريتانيايى در جنوب عراق تأثير گذاشته است.
دوتن از كشته شدگان، سربازان زن بودند كه شمار تلفات جانى بريتانيا در جنگ عراق از زمان حضور نيروهاى ائتلافى به رهبرى آمريكا در سال ۲۰۰۳ را به ۱۴۰ تن رساند.
در گزارش روزنامه هاى انگليسى، به سخنان تونى بلر، نخست وزير بريتانيا پس از آزادى ملوانان بريتانيايى اشاره شده كه گفته بود ايران در برهم زدن ناامنى، تجهيز شبه نظاميان و درگيرى هاى عراق دست دارد.
در كنار اين سخنان، گزارش هائى از مواد منفجره اى كه در عراق به كار مى رود و گفته شده از ايران آمده است، هم در روزنامه هاى انگليسى به چاپ رسيده است.
اين در حالى است كه در برخى روزنامه ها گفته شده نيروهاى بريتانيايى خيلى راحت گير افتاده اند و به راحتى تسليم شده اند.
دريادار باند، تمامى اين اتهامات را رد كرد و در گفت و گو با راديو بى بى سى گفت: «تمامى رفتارى كه ملوانان نظامى بريتانيا نشان داده اند درست و به جا بوده اما با اين حال ما بر روى تمامى اين حادثه تحقيق و بررسى مى كنيم.»
از باند در ادامه پرسيده شد كه آيا رفتار ملوانان بريتانيايى براى عذرخواهى از ملت ايران هم كار سنجيده و درستى بوده، كه وى در پاسخ گفت: «كارى كه آنها كردند بسيار حساس و نياز به شهامت و شجاعت زياد داشته و آنها حق نداشتند كه خود را در موقعيت خطرناك قرار دهند.»
نظاميان بريتانيايى: در آب هاى عراق بازداشت شديم
ساعاتى بعد در يك كنفرانس مطبوعاتى، فرمانده ۱۵ نظامى بريتانيايى كه در ايران بازداشت بودند، اعلام كرد كه آنها در آب هاى عراق دستگير شدند و در طول مدت بازداشت از «فشار روانى» رنج برده اند.
ملوانان بريتانيايى همچنين اشاره كردند كه در سلول هاى انفرادى نگهدارى مى شدند و عصرها براى هواخورى و يا بازى شطرنج، بيرون برده مى شدند كه در همان زمان ها از آنها فيلمبردارى شده و از تلويزيون جمهورى اسلامى ايران پخش شده است.
ستوان فليكس كارمن، يكى از كسانى كه «اعتراف» از تلويزيون جمهورى اسلامى ايران پخش شد، در اين كنفرانس خبرى تمام تصاوير پخش شده از تلويزيون هاى جمهورى اسلامى ايران را «پروپاگاندا» و «بازى تبليغاتى» خواند.
هفت نفر از ملوانان نظامى بريتانيا در اين كنفرانس حضور داشتند كه همگى مرد بودند و فى ترنى، تنها زن در گروه ۱۵ نفرى كه از سوى ايران دستگير شدند، در جلسه حاضر نبود.
سروان كريس اير و ستوان فليكس كارمن، كه هر دو در ايران و بر روى صفحه تلويزيون در حال «اعتراف» به «ورود غيرقانونى به آب هاى ايران» ديده شده بودند، به بيشتر پرسش ها پاسخ دادند و بيانيه گروه را نيز، مشتركا خواندند.
كاپيتان كريس اير كه فرماندهى گروه را هم به عهده داشته، خبر داد در روز ۲۳ مارس، سوم فروردين در حال بازرسى كشتى تجارى در آب هاى عراق بودند كه دو قايق تندرو به آنها نزديك مى شود.
وى افزود: «ما دو انتخاب بيشتر نداشتيم، يا تسليم شويم ويا اين كه راه درگيرى با آنها را انتخاب كنيم.»
كريس اير گفت: «ما با كشور ايران در حال جنگ نيستيم و به لحاظ افراد هم در شرايطى نبوديم كه با آنها درگير شويم و از اين رو سعى كرديم كه با آنها گفت و گو كنيم.»
ستوان فليكس كارمن در ادامه گفت كه افراد سپاه پاسداران عصبى و پرخاشگر بودند و از اين رو تصميم گرفتند با آنها همكارى كنند.
وى ادامه داد پس از انتقال به آب هاى ايران در يك ساختمان و با چشم هاى بسته نگهدارى شده اند و به تدريج بازجوئى هاى جداگانه از تك تك افراد گروه آغاز شده است. وى تأكيد كرد كه پرسش ها «با عصبانيت و پرخاش» همراه بوده است.
سروان كريس اير همچنين گفت كه اين بازداشت را «غيرقانونى» مى داند.
وى گفت: «از همان ابتدا به دليل قوانين اسلامى، فى ترنى از ما جدا شد و در سلول ديگرى نگهدارى شد.»
ستوان فليكس كارمن در ادامه به شرايط نگهدارى از آنها در ايران اضافه كرد و گفت: «پس از انتقال به تهران، ما را به جايى با سلول هاى سنگى بردند و در زمان خروج چشم هاى ما را مى بستند و مى گفتند يا اعتراف كنيد كه وارد آب هاى ايران شده ايد يا اين كه بايد هفت سال در زندان بمانيد.»
ستوان كارمن در ادامه افزود: «روز دوازدهم، ما را با چشم بسته به جايى بردند و بعد به ما كت و شلوار دادند و بعد از آن توانستيم گفت و گوى مطبوعاتى رئيس جمهورى ايران را تماشا كنيم و آنجا فهميديم كه مى خواهند ما را به خانه بفرستند.»
پس از پايان سخنان ابتدايى نظاميان بريتانيايى، خبرنگار بى بى سى از آنها پرسيد سخت ترين زمانى كه آنها در تمام مدت داشته اند، چه زمانى بوده است؟ كريس اير، در پاسخ گفت: «سخت ترين زمان، موقعى بود كه دستگير شديم، چرا كه فكر مى كرديم ما را به سفارت بريتانيا در تهران مى برند و بعد آزاد مى شويم.»
آرتور رچر، ديگر ملوان بازداشت شده، به رفتار زندانبانان خود اشاره كرد و گفت: «رفتار آنها با ما خوب بود اما در زمانى كه بيرون از سلول بوديم چشم هاى ما را مى بستند و در سلول هاى انفرادى جدا از هم نگه داشته مى شديم و مدام هم به ما اخطار مى كردند كه با هم حرف نزنيم.»
از ملوانان نظامى بريتانيا سوال شد كه آيا از گفته هاى خود در ايران و اين كه اعتراف كرده و عذرخواهى كرده اند، ناراحت هستند، كه ستوان كارمن گفت: «ما هيچ وقت عذرخواهى نكرديم كه وارد آب هاى ايران شده ايم و هميشه گفتيم كه در آب هاى عراق، مشغول انجام وظيفه بوده ايم.»
از ملوانان نظامى سوال شد كه آيا معامله اى براى آزادى آنها با جمهورى اسلامى ايران انجام شده، كه آنها از وجود چنين معامله اى ابراز بى اطلاعى كردند.
همچنين از ملوانان درباره رئيس جمهورى اسلامى ايران و رفتار ايرانى ها سوال شد كه يكى از ملوانان پاسخ داد: «دستگيرى و نگهدارى در انفرادى خود فشار زيادى است و مى توانم بگويم كه حداقل ديگر نمى خواهم به آنجا بروم.»
جاسوسى نمى كرديم
كاپيتان كريس اى ركه ساعاتى پيش از شروع اين كنفرانس خبرى، گفت و گوى وى كه پنج روز پيش از دستگيرى، با شبكه تلويزيونى اسكاى نيوز انجام شده، پخش شده و در آن گفته بود مأموريت دارد اطلاعاتى هم درباره ايران جمع آورى كند، توضيح داد كه منظور او درست منتقل نشده است.
كريس اير گفت: «اين مصاحبه درست تنظيم نشده و اطلاعاتى كه من به آن اشاره كردم، اطلاعات عمومى و در حوزه آب هاى عراق بوده كه ما چندين نوع فعاليت داريم و من فقط گفتم مى خواهيم از اطلاعات ايرانى ها در آن منطقه هم مطلع شويم.»
مقامات بريتانيايى تأكيد داشته اند كه اين پانزده نفر در داخل مرز آبى عراق بازداشت شدند اما جمهورى اسلامى آنان را به ورود غيرمجاز به آب هاى سرزمينى ايران متهم كرد.
هفته گذشته تلويزيون ايران به نقل از مشاور ارشد رهبر جمهورى اسلامى در امور خارجى گفته بود كه بريتانيا به خاطر تعرض به آب هاى حريم ايران از تهران عذرخواهى كرده است.
اين درحالى است كه تونى بلر، نخست وزير بريتانيا وجود هر گونه معامله، چانه زنى يا توافقى در حاشيه براى تضمين آزادى ۱۵ خدمه نيروى دريايى بريتانيا را كه ايران بازداشت كرده بود، رد كرده است.
اما به گفته خبرنگاران بى بى سى ديپلمات هاى بريتانيايى مى گويند چنين نامه اى وجود ندارد و اصرار مى ورزند كه هرگونه تماس كتبى به تبادل يادداشت هاى ديپلماتيك و به چند روز پيش از آن مربوط مى شود.