منوچهر متكى، وزير خارجه ايران، در سخنانى دولت بريتانيا را به شدت مورد انتقاد قرار داده است.
به گزارش خبرگزارى دولتى ايران- ايرنا- متكى در ملاقات با خانواده دو ديپلمات ايرانى كه در جريان گروگانگيرى در سفارت ايران در لندن جان خود را از دست داد گفته است كه دولت بريتانيا نسبت به اقداماتى كه، به گفته وى، از ابتداى انقلاب عليه جمهورى اسلامى مرتكب شده در برابر ملت ايران پاسخگوست.
وى حادثه گروگانگيرى در سفارت ايران در بهار سال ۱۹۸۰ (۱۳۵۹) را «يك طراحى و شيطنت حساب شده» خواند و اظهار داشت كه دولت وقت عراق و سازمان اطلاعات آن كشور در اين حادثه دست داشته اند.
وزير خارجه ايران برخورد دولت بريتانيا به اين حادثه و عمليات نجات گروگان ها را نيز سئوال برانگيز خواند و گفت كه اين دولت به مدت پنج روز هيچ اقدامى صورت نداد.
متكى اظهار داشت كه بين حادثه گروگانگيرى و جنگ ايران و عراق، كه چند ماه بعد آغاز شد، ارتباطى وجود داشته است و افزود كه اين واقعه، زمينه ساز طرح برخى ادعاها نسبت به خاك جمهورى اسلامى و زمينه ساز جنگ شد.
ظاهرا اشاره وزير خارجه ايران به ادعاى گروگانگيرها بود كه خود را از اقليت عرب ساكن جنوب ايران و اعضاى گروهى موسوم به جبهه انقلابى دموكراتيك عربستان مى خواندند.
وزير خارجه ايران حكم يك دادگاه بريتانيايى در محكوميت حبس ابد براى تنها گروگانگير زنده مانده در اين ماجرا را مورد انتقاد قرار داد و گفت كه اين حكم در حالى صادر شد كه دست اين فرد به خود آلوده بود.
به گزارش ايرنا، منوچهر متكى گفت كه جمهورى اسلامى خواستار استرداد فرد ياد شده و اعضاى خانواده دو ديپلمات مقتول ايرانى نيز خواستار دريافت غرامت از دولت بريتانيا هستند زيرا حادثه گروگانگيرى در اين كشور روى داد.
حمايت از خرابكارى در غرب و شرق ايران
متكى دولت بريتانيا را متهم كرد كه، به گفته وى، همان جريان ها را مورد حمايت قرار داده و اين عناصر به طور مستقيم و غير مستقيم در اقدامات تروريستى در جنوب ايران دست داشته اند.
اشاره وزير خارجه ايران به اظهارات مقامات جمهورى اسلامى در مورد ارتباط نا آرامى ها بمب گذارى هاى دو سال اخير خوزستان با نيروهاى نظامى و اطلاعاتى بريتانيا مستقر در جنوب عراق است.
وى همچنين بريتانيا را با گروگانگيرى هاى سال گذشته در شرق ايران مرتبط دانست و گفت كه «با حضور انگلستان در هلمند افغانستان نيز غائله ريگى را در كشور خود شاهد بوديم.»
وزير خارجه ايران در حالى دولت بريتانيا را مورد انتقاد شديد قرار مى دهد كه اخيراً اظهارات برخى از مقامات بريتانيايى، از جمله نخست وزير اين كشور، در مورد ايران با واكنش شديد مقامات جمهورى اسلامى مواجه شده است.
متكى در مورد سياست بريتانيا نسبت به جمهورى اسلامى گفت «اظهارات بى ربطى كه مقامات انگليسى اين روزها بيان مى كنند فرار به جلو و علامت غلط دادن است در حاليكه بايد نسبت به اعملا و رفتارى كه نسبت به ملت ايران داشته اند، پاسخگو باشند.»
وى دولت بريتانيا را به تفرفه اندازى مذهبى متهم كرد و گفت «آخرين مرحله از اينگونه اعمال را كه انگلستان با استفاده از تجارب استعمارى خود به اجرا گذاشته است، فتنه ايجاد اختلاف بين شيعه و سنى در عراق است و ما آمريكا و انگليس را طراح اين توطئه در عراق و سپس در سراسر كشورهاى اسلامى مى دانيم.»
با شدت گرفتن درگيرى هاى فرقه اى در عراق و ابراز نگرانى برخى منابع در كشورهاى سنى مذهب عرب از آنچه كه گسترش نفوذ ايران در منطقه خوانده شده، مقامات جمهورى اسلامى در هفته اى اخير كشورهاى غربى را به برانگيختن تنش هاى مذهبى در ميان مسلمانان متهم كرده اند.
سخنان وزير خارجه ايران در ملاقات با اعضاى خانواده هاى على اكبر صمدزاده و عباس لواسانى، دو كارمند سفارت ايران، ايراد شد كه در جريان گروگانگيرى لندن جان خود را از دست دادند.
گروگانگيرى در سفارت ايران
روز ۳۰ آوريل سال ،۱۹۸۰ شش مرد مسلح با حمله به مأمور پليس نگهبان ساختمان سفارت ايران در لندن، وارد اين ساختمان شدند و بيست و شش نفر را، كه علاوه بر كارمندان ايرانى سفارت شامل چند متقاضى خارجى ويزا و دو كارمند بى بى سى بودند، به گروگان گرفتند.
روز بعد، گروگانگيرها پنج گروگان را آزاد كردند و در روزهاى بعد، در بيانيه اى علت اقدام خود را اعتراض به آنچه كه سركوب مردم ايران مى خواندند اعلام داشتند.
آنان در برابر آزادى گروگان هاى خود از جمهورى اسلامى خواستند نود و يك نفر را كه زندانيان سياسى مى خواندند آزاد كند و دولت بريتانيا نيز هواپيمايى را براى انتقال گروگان ها و گروگانگيرها به خارج در اختيار آنان قرار دهد.
گروگانگيرها تهديد كرده بودند كه در صورت برآورده نشدن خواست هاى خود، گروگانگيرها را به قتل خواهند رساند و در روز ششم، عباس لواسانى، وابسته مطبوعاتى سفارت را كشتند و جنازه وى را از در ساختمان به بيرون انداختند.
پس از اين رويداد، مارگارت تاچر، نخست وزير وقت بريتانيا، دستور اجراى «عمليات نيمرود» توسط مأموران واحد مبارزه با تروريسم نيروهاى ويژه هوابرد را صادر كرد و حادثه گروگانگيرى با حمله به ساختمان سفارت خاتمه يافت.
ماجراى گروگانگيرى در سفارت ايران در لندن با كشته شدن تمامى گروگانگيرها به استثناى يك نفر، و آزادى تمامى گروگان ها، به استثناى دو نفر كه كشته شدند، پس از شش روز خاتمه يافت.
دولت وقت ايران ضمن قدردانى از اقدامات دولت بريتانيا، كشته شدگان حادثه گروگانگيرى را شهيد اعلام كرد.
فوزى بداوى نژاد، گروگانگيرى كه زنده مانده بود، بعداً محاكمه و به شديدترين مجازات در قوانين بريتانيا، يعنى حبس ابد، محكوم شد اما بر اساس قوانين بريتانيا، اين شخص مى توانسته است از سال ۲۰۰۵ تقاضاى بخشودگى كند.
در حاليكه دولت ايران خواستار استرداد فوزى بداوى نژاد ا ست، گفته مى شود مقامات و مدافعان حقوق بشر در بريتانيا نسبت به امكان شكنجه يا اعدام وى در صورت استرداد به ايران احساس نگرانى مى كنند.
برخى منابع از احتمال عفو و آزادى اين زندانى در سال ۲۰۰۷ خبر داده اند.