مراسم بزرگداشت پنجاهمين سالگرد قيام مردم مجارستان عليه شوروى سابق در حالى آغاز شده كه پليس اين كشور تظاهركنندگان خشمگين را از ميدان اصلى برپايى مراسم متفرق كرده است.
اين مراسم در حالى برگزار مى شد كه مناقشات سياسى اين كشور را در بر گرفته و مخالفت ها با فرنتس جوروچانى، نخست وزير اين كشور شدت گرفته است.
هيات هاى خارجى به رئيس جمهورى و نخست وزير مجارستان براى اهداى گل و اداى احترام به كشته شدگان اين قيام پيوستند.
برخى از بازماندگان قيام خونين مجارستان از دست دادن با نخست وزير اين كشور خوددارى كرده اند.
آقاى جوروچانى اخيراً اعتراف كرد كه براى پيروزى مجدد در انتخابات به مردم دروغ گفته است.
تظاهركنندگان خشمگين براى هفته ها در مقابل مجلس مجارستان تظاهرات كردند كه در برخى مواقع اين تظاهرات به خشونت گرويد.
گروهى از تظاهركنندگان قصد داشتند كه روز دوشنبه اول آبان در مقابل مجلس و در مكانى كه قرار بود مراسم اصلى برگزار شود دست به تظاهرات بزنند اما پليس با دخالت خود مانع از اين امر شد.
لاسلو شويوم، رئيس جمهورى مجارستان خواهان وحدت ملى در كشورش شده و گفته است كه ملت مجارستان در هنگام قيام، يكصدا خواهان استقلال بودند، درخواستى كه با دخالت خونين نيروهاى شوروى سابق همراه شد.
روز دوشنبه در بوداپست، پايتخت مجارستان از ميدان جديد قهرمانان و مجسمه بزرگى به نشانه احترام به كشته شدگان قيام سال ۱۹۶۵ پرده بردارى خواهد شد.
همچنين در پاى مجسمه ايمره نوج، نخست وزير اصلاح طلب مجارستان در آن زمان مراسمى برپا شده است.
منشور آزادى ۱۹۵۶ بوداپست در مجلس مجارستان، به امضاء رئيس جمهورى و نخست وزير رسيده و پرچم ملى اين كشور با سوراخى در وسط كه در آن سال به نشانه جدايى نشان اتحاد شوروى از پرچم مجارستان بود در تمام مراسم به اهتزاز در آمد.

قيام خونين
مطالبات آزاديخواهانه مردم با اجتماع هزاران نفر در شهر بوداپست شروع شد و به سراسر مجارستان گسترش يافت.
قيام با واكنش شديد ارتش سرخ شوروى روبرو شد كه طى دوازده روز به قيام خاتمه دادند.
قيام خونين بوداپست در ۲۳ اكتبر ۱۹۵۶ با تظاهرات جمعيتى بالغ بر ۲۳ هزار نفر در مركز شهرشروع شد. تظاهركنندگان به قرائت مانيفست دموكراسى پرداختند و آوازهاى ممنوعه را خواندند.
تا غروب، جمعيت به ۲۰۰ هزار نفر رسيد و آنها مجسمه غول پيكر استالين را به زير كشيدند. تانك هاى شوروى مجبور به عقب نشينى از مواضع خود شدند اما يك هفته بعد، با قدرت بيشترى بازگشتند.
تانكها و زره پوش هاى ارتش سرخ به تظاهرات و اعتراضات پايان داند و سه هزار نفر از جمله ايمره نوج، نخست وزير وقت توسط ارتش سرخ شوروى بازداشت و اعدام شدند و بيش از ۲۰۰ هزار نفر از خانه هاى خود آواره شدند.
مجارستان براى مدتى طولانى زير نفوذ «اتحاد شوروى» باقى ماند تا در سال ۱۹۸۹ با انقلابى آرام به «نظام سوسياليستى» پايان داد.
لاسلو سوليوم رئيس جمهور مجارستان با سخنرانى در سالن اپراى ملى مجارستان آغاز جشنهاى بزرگداشت قيام سال ۱۹۵۶ را اعلام كرد.
در مراسم عده اى از سران كشورهاى خارجى از جمله پادشاهان نروژ و اسپانيا حضور داشتند.
در شرايطى كه كشور از بحران و تنشهاى سياسى رنج مى برد، آقاى سوليوم خواستار يگانگى هم ميهنان خود شد.
دولت مجارستان و احزاب مخالف دولت برنامه هاى بزرگداشت جداگانه اى برنامه ريزى كرده اند.