Nimrooz Newspaper

ايران غرب را به بازى گرفته
هوبرت ودرين، وزير امور خارجه سابق فرانسه و الى بارنوى سفير پيشين اسراييل در فرانسه به سؤالات فيگارو درخصوص مداخلات نظامى امريكا در عراق و آينده برنامه هسته اى ايران پاسخ مى دهند.
سه سال پس از حمله ايالات متحده به عراق هنوز شاهد انتقادات بسيارى ازسوى اكثريت كشورهاى جهان هستيم. آيا اين مداخله نظامى هيچ سودى دربرداشته است؟
الى بارنوى: البته سرنگونى صدام حسين را نبايد ناديده گرفت. نابود شدن يك ديكتاتور، هميشه موضوع بسيار مهمى است. ازطرف ديگر، بايد اذعان كرد كه به اهميت برخى از مسايل توجه نمى شود. از زمان سقوط صدام، عراقى ها آزادى هاى بسيارى را به دست آوردند: آزادى بيان، مذهب، انتخابات و بسيارى نتايج مثبت ديگر. البته من فكر مى كنم اگر جرج بوش مى توانست ماحصل اقدامات خود در عراق را پيش بينى كند، مطمئناً از آن منصرف مى شد.
هوبرت ودرين: سرنگونى صدام حسين به عنوان يك ديكتاتور مسلم، به گونه اى پيش رفت كه هرگونه خواسته غربى ها در تحميل دموكراسى را بى اعتبار جلوه داد. از ديد اعراب نيز اينگونه است. سياست فعلى امريكا پاسخ مناسب و درستى براى موج اسلام گرايى به حساب نمى آيد؛ تا جايى كه امروز حتى مردم امريكا فهميده اند كه هيچ ارتباطى بين عراق و القاعده وجود نداشته است.
آيا به نظر شما شكست ايالات متحده در عراق پايان خواسته هاى واشنگتن در تغيير خاورميانه را رقم خواهد زد؟
الى بارنوى: تحميل دموكراسى در كل خاورنزديك مسأله درخور توجهى نيست و همچنين كاملاً غيرمنطقى خواهد بود كه تصور كنيم راه بيت المقدس از بغداد مى گذرد. بايد بر ضروريات تمركز كنيم. اگر واقعاً قصد داريم كه ارزش هاى دموكراسى را اشاعه دهيم، بايد عليه منشاء بدى مبارزه كنيم نه عليه نشانه هاى آن. برگزار نمودن انتخابات آزاد و درنهايت انتخاب شدن تعدادى متعصب به هيچ كار نمى آيد.
تهران و واشنگتن هر دو سعى دارند كه خاورميانه را خود در دست گيرند. به نظر شما كدام يك پيروز خواهد شد؟
الى بارنوى: سؤال مشكلى است. خواسته من در وهله اول اين است كه سناريوى ايران پيروز نشود. به علاوه، اين تهديدى است كه به شكلى گسترده اسراييلى ها را نشانه مى گيرد: ايران احمدى نژاد، به عنوان يك حكومت نابودكننده، نماد و سرآمد كشورهايى است كه عميقاً با عقايد من [به عنوان يك يهودى] دشمنى دارند و همواره به دنبال اهداف تحقيرآميز هستند. اگر من بين پروژه امريكا كه يك پروژه غيرقابل تحقق است و پروژه ايران كه يك پروژه تروريست است حق انتخاب داشتم، حتى يك ثانيه نيز تعلل نمى كردم: گزينش من پروژه امريكا بود... تنها مشكل اين است كه برنامه هاى امريكا به گونه اى نيست كه بتوان به واسطه آنها عليه برنامه هاى ايران مقابله كرد؛ تا آنجا كه واشنگتن با حمله خود به عراق، حكومتى را كه به عنوان وزنه اى جدى در برابر جاه طلبى ها ايران بود نابود كرد. اكنون بايد سياست ديگرى را اتخاذ نمود. البته منظور اين نيست كه پروژه هاى امريكا و ايران را به مقابله با يكديگر واداشت و اين دو رقيب را به مبارزه تن به تن فراخواند. اكنون بايد واقعيت گرايى در پروژه امريكا را افزايش داد و اولين گام اين است كه به برنامه هاى هسته اى و برترى طلبانه ايران پايان دهيم.
هوبرت ودرين: مطمئناً نبايد اجازه داد تا طرح هاى ايران به تحقق بپيوندند. ولى آيا مى توان با استفاده از سياست ناشيانه و بى تأثير نومحافظه كاران در ايجاد دموكراسى و به راه انداختن جنگ در عراق از تحقق چنين طرح هائى جلوگيرى كرد؟ فراموش نكنيم كه خواسته ايجاد دموكراسى هاى طرفدار اروپا در كشورهاى عربى و در خاورميانه از دو مسأله ناشى مى شود: تكذيب مسأله فلسطين و دورى كردن از هرگونه مذاكره با نمايندگان دولت خودگردان فلسطين. دموكراسى را نمى توان از خارج وارد كرد؛ اين يك روند داخلى، طولانى و پيچيده است. دموكراسى روندى نيست كه بتوان آن را با اسلحه و خشونت وارد كرد، به ويژه در كشورهايى كه از زمينه هاى دموكراتيك محروم هستند. على رغم اين شكست ها، هنوز شاهديم كه سياست هاى واشنگتن كماكان به قوت خود باقى هستند و اين موضوع در دو سالى كه از دوره رياست جمهورى بوش باقى مانده كمى خطرناك به نظر مى رسد.
آيا مى توان پذيرفت كه ايران به بمب اتمى دست يابد؟
الى بارنوى: آيا راهى وجود دارد كه بتوان از اتمى شدن ايران جلوگيرى كرد؟ زمانى كه با مسؤولين عالى رتبه فرانسوى صحبت مى كنيد، آنها تأكيد مى كنند كه يك ايران مجهز به سلاح اتمى به هيچ وجه قابل قبول نيست. ولى صراحتاً بايد بگويم زمانى كه كشورى قصد دارد به بمب هسته اى دست يابد، هيچ دليل و منطقى وجود ندارد كه نتواند به اهداف خود نايل شود. متأسفانه اكنون زمان براى سران ايرانى نقش مهمى را بازى مى كند و دست يافتن اين حكومت به «آتش هسته اى» به يك احتمال بسيار نگران كننده تبديل شده است. حتى اگر ايران هرگز از چنين جنگ افزارى استفاده نكند، ولى مى تواند به مانند كره شمالى، سرزمين خود را به سرزمين مقدسى تبديل كند كه از هرگونه مداخله مصون بماند. ازطرف ديگر برخلاف حكومت كيم جونگ لى كه تنها هدفش حفظ بقاى خود است، ايران يك پروژه بين المللى دارد؛ پروژه اى كه توسط يك ايدئولوژى خودكامه و توسعه طلب حمايت مى شود.
هوبرت ودرين: براى جلوگيرى از دستيابى ايران به سلاح اتمى، بايد يك سياست غربى متفاوت را اتخاذ نمود. اعلام ها و تحريكات جنگ طلبانه نومحافظه كاران آمريكا تنها يك نتيجه خواهد داشت: برقرار شدن يك اتحاد ملى بين مردم ايران. حتى جامعه ايرانيان در ايالات متحده، جاه طلبى هاى اتمى كشورشان را به هيچ وجه غيرمشروع نمى دانند. البته همه مقامات ايرانى مايل نيستند كه اين بازى را تا پايان ادامه دهند. كشورهاى غربى امتيازات و برگ برنده هاى بسيارى در دست دارند كه به واسطه آنها مى توانند حكومت ايران را از رسيدن به سلاح اتمى بازدارند. و من واقعاً متأسفم كه اينگونه به بازى گرفته شده اند... درواقع، مسؤولين ايرانى از مذاكره با غربى ها استفاده كردند تا زمان بخرند.
اكنون براى ايجاد اختلاف بين مقامات ايرانى بايد سياست جديد و مشتركى را بين كشورهاى غربى ايجاد كرد و در ابتدا نيز بايد از ايالات متحده شروع كنيم. انگيزه هاى سه قدرت اروپايى در اين مسأله پاسخگوى احتياجات نيستند. يك تغيير اساسى و بنيادين در سياست امريكا براى هرگونه حركتى لازم است. بايد در مورد همه مسايل با سران ايرانى صحبت كرد، زيرا اين حركت به ما قدرت مانور خواهد داد.
منبع: فيگارو، ۱۵ سپتامبر ۲۰۰۶
مترجم: على جواهرفروش