مسئولان شبكه هاى تلويزيونى فارسى زبان خارج از ايران مى گويند بخشنامه وزارت ارشاد ايران مبنى بر ممنوعيت هرگونه همكارى با اين شبكه هاى ماهواره اى، ادامه فعاليت آنها را با مشكل مواجه كرده است.
وزارت ارشاد ايران طى اطلاعيه اى كه يكشنبه گذشته (۲۷ اوت) انتشار يافت، هرگونه همكارى با شبكه هاى تلويزيونى ماهواره اى فارسى زبان خارج از ايران، شامل حضور در برنامه ها، سفارش آگهى، مصاحبه و مشاركت در توليد برنامه براى اين شبكه ها را غيرمجازخوانده و هشدار داده كه دست زدن به چنين اقداماتى، تبعات قانونى دارد.
اين وزارتخانه دليل اين ممنوعيت را «فعاليت غيرقانونى و محتواى مغاير با شئونات شرعى و اخلاقى» اين شبكه ها دانسته است.
شبكه تلويزيونى فارسى زبان هما تاكنون بيش از هر شبكه تلويزيون ديگرى تحت تأثير تصميم وزارت ارشاد ايران قرار گرفته، تا آنجا كه گردانندگان شبكه تصميم گرفته اند فعاليت آن را تا زمانى كه در اين ممنوعيت تجديدنظر نشود متوقف كنند.
گردانندگان اين شبكه خواهان آنند كه دست كم شبكه هائى كه خود را به قوانين ايران مقيد بدانند، امكان فعاليت در داخل كشور بيابند.
شبكه تلويزيونى هما كه در آمريكا استقرار دارد، طى يك سال و نيم كه از فعاليتش مى گذرد به دليل گفتگوهايى كه با چهرهاى سياسى و صاحبنظران و كارشناسان داخل ايران پخش كرده، ميان تلويزيونهاى ماهواره اى فارسى زبان جايگاه خاصى يافته است.
شمار زيادى از افرادى كه در گفتگوها و ميزگردهاى تلويزيون هما شركت كرده اند، معمولاً از گفتگوها با ديگر شبكه هاى ماهواره اى فارسى زبان پرهيز كرده اند و از سوى ديگر، افرادى در داخل ايران براى شبكه هما اقدام به برنامه سازى مى كرده اند، امكانى كه اغلب ديگر شبكه هاى ماهواره اى از آن بى بهره اند.
داريوش سجادى، از برنامه سازان اصلى تلويزيون هما مى گويد تلويزيون هما به دليل همين ويژگى از اهداف اصلى بخشنامه وزارت ارشاد بوده است.
در اطلاعيه وزارت ارشاد نيز در اشاره به تلويزيونهايى كه همكارى با آنها ممنوع شده، عبارت «شبكه هاى ماهواره اى فارسى زبان خارج از كشور كه داعيه فعاليت مجاز دارند» ذكر شده است.
اين عبارت بيشتر تداعى كننده نامهاى تلويزيونهاى هما و مهاجر است كه معمولاً برنامه هاى خود را با معيارهاى داخلى ايران هماهنگ مى كرده و همزمان، از همكاريهايى تجارى و حرفه اى از داخل ايران برخوردار بوده اند.
داريوش سجادى مى گويد حدود سه هفته پيش از انتشار اطلاعيه وزارت ارشاد، به يكى از سازمانهاى فرهنگى داخل ايران كه در زمينه توليد فيلم و برنامه با تلويزيون هما همكارى مى كرد رسماً ابلاغ شد كه هرگونه همكارى با اين شبكه تلويزيونى، غيرقانونى است.
گردانندگان تلويزيون هما مى گويند ارتباطشان با داخل ايران تنها در چارچوب برنامه سازى است و به دليل تحريم ايران از جانب آمريكا از داخل ايران آگهى دريافت نمى كنند.
اما شمارى ديگر از شبكه هاى تلويزيونى فارسى زبان چه در آمريكا و چه در كشورهاى ديگر، عمدتاً از طريق واسطه هائى كه در دوبى دارند، با دريافت آگهى از داخل ايران كسب درآمد مى كنند.
حميد شبخيز، گرداننده شبكه تلويزيونى «ايران» در لس آنجلس مى گويد اگر آگهيهايى كه از دوبى دريافت مى شود و بسيارى از آنها با ايران ارتباط دارد از شبكه هاى تلويزيونى فارسى زبان پخش نشود، بسيارى از آنها ورشكست خواهند شد.
برخى از شبكه هاى تلويزيونى فارسى زبان همچون شبكه پى ام سى كه در دوبى استقرار دارد، در تهران براى جلب آگهى دفتر داير كرده اند كه بخشنامه وزارت ارشاد به معنى تعطيلى اين دفاتر خواهد بود.
مهرداد كيا، گرداننده تلويزيون پى ام سى هرچند بخشنامه وزارت ارشاد را بر فعاليت اين شبكه مؤثر مى داند اما خاطرنشان مى سازد كه آگهى دهندگان عمده اين شبكه شركتهاى بين المللى اند كه در دوبى نيز دفتر دارند و آگيهاى آنها اگرچه براى ايران پخش مى گردد، اما قرارداد پخش آنها در دوبى و در خارج از ايران بسته مى شود.
بنابراين، افراد و شركتهايى كه ديگر نخواهند توانست كالاها و خدمات خود را از طريق شبكه هاى ماهواره اى فارسى زبان تبليغ كنند، آنهايى خواهند بود كه فعاليتشان به مرزهاى ايران محدود مى شود.
بخشنامه وزارت ارشاد ايران در ممنوعيت همكارى با تلويزيونهاى ماهواره اى فارسى زبان در روزهايى انتشار مى يابد كه پليس تهران نيز دور تازه اى از برخورد با بينندگان تلويزيونهاى ماهواره اى را آغاز كرده و آنتنهاى ماهواره اى را از پشت بام مجتمعهاى مسكونى جمع آورى مى كند.