Nimrooz
Vol. 18, No. 892, July 28, 2006
سال هيجدهم - شماره ۸۹۲ - جمعه ۶ مرداد ۱۳۸۵
ناهيد كشاورز مشاور امور مهاجران در كلن آلمان
از نو زندگى را ساختن: نگاهى به مشكلات روانى شكنجه شدگان
امسال، بيست و پنجمين سالگرد تاسيس صندوق سازمان ملل متحد در حمايت از قربانيان شكنجه است. سازمان ملل به همين مناسبت كتابى را چاپ كرده تحت عنوان «از نو ساختن زندگى ها» كه محور آن آثار شكنجه بر زندگى قربانيان آن و راه هاى كمك به آنهاست.
در مراسمى كه براى معرفى اين كتاب در شهر ژنو سوئيس برپا شد «لوئيز آربور» ، كميسر حقوق بشر سازمان ملل، گفت بايد به كشورهاى جهان يادآورى كنيم كه طبق قوانين بين المللى شكنجه كردن ممنوع است و در هيچ شرايطى مجاز نيست.
۱۴۲ كشور جهان كنوانسيون منع شكنجه را امضا كرده اند اما اين بدان معنا نيست كه شكنجه صورت نمى گيرد. گروه هاى مدافع حقوق بشر مى گويند شكنجه و رفتار غيرانسانى همچنان گسترده است. در اين كتاب از جمله از كشورهاى بوسنى، روندا، افغانستان و شيلى نام برده شده است.
سازمان ملل مى گويد شكنجه هم براى قربانى و هم براى شكنجه گر تجربه اى خفت بار است.
كتاب «از نو ساختن زندگى ها» به روشنى نشان مى دهد كه شكنجه، تجربه اى نيست كه به راحتى بتوان آن را فراموش كرد. قربانيان شكنجه غالبا براى سال هاى متمادى به حمايت پزشكى و روان درمانى نياز دارند.
ناهيد كشاورز نگاهى دارد به برخى از اين حمايت ها در آلمان:
روى خط آلمان- ايرج ربيعى
اقامت مسلمانان مسيحى شده

ناهيد كشاورز مشاور امور مهاجران در كلن آلمان
از نو زندگى را ساختن: نگاهى به مشكلات روانى شكنجه شدگان
امسال، بيست و پنجمين سالگرد تاسيس صندوق سازمان ملل متحد در حمايت از قربانيان شكنجه است. سازمان ملل به همين مناسبت كتابى را چاپ كرده تحت عنوان «از نو ساختن زندگى ها» كه محور آن آثار شكنجه بر زندگى قربانيان آن و راه هاى كمك به آنهاست.
در مراسمى كه براى معرفى اين كتاب در شهر ژنو سوئيس برپا شد «لوئيز آربور» ، كميسر حقوق بشر سازمان ملل، گفت بايد به كشورهاى جهان يادآورى كنيم كه طبق قوانين بين المللى شكنجه كردن ممنوع است و در هيچ شرايطى مجاز نيست.
۱۴۲ كشور جهان كنوانسيون منع شكنجه را امضا كرده اند اما اين بدان معنا نيست كه شكنجه صورت نمى گيرد. گروه هاى مدافع حقوق بشر مى گويند شكنجه و رفتار غيرانسانى همچنان گسترده است. در اين كتاب از جمله از كشورهاى بوسنى، روندا، افغانستان و شيلى نام برده شده است.
سازمان ملل مى گويد شكنجه هم براى قربانى و هم براى شكنجه گر تجربه اى خفت بار است.
كتاب «از نو ساختن زندگى ها» به روشنى نشان مى دهد كه شكنجه، تجربه اى نيست كه به راحتى بتوان آن را فراموش كرد. قربانيان شكنجه غالبا براى سال هاى متمادى به حمايت پزشكى و روان درمانى نياز دارند.
ناهيد كشاورز نگاهى دارد به برخى از اين حمايت ها در آلمان:
در يك گروه روان درمانى مركز قربانيان شكنجه كه از نقاشى به عنوان شيوه درمان استفاده مى شود، رنگ هاى سياه و خاكسترى رنگ غالب است. در اينجا همه رنج ها و دردهايى كه بيان نشده است در شكل ها و رنگ ها تصوير مى شوند.
در ميان مهاجران، كسانى كه تجربه دردناك شكنجه را پشت سر گذاشته اند مى توانند از امكانات ويژه درمانى استفاده كنند. مراكزى كه درمان شكنجه شدگان را برعهده گرفته اند، مى كوشند عليرغم دشوارى هائى مانند كمبود كادر تخصصى و مشكلات فرهنگى و تفاوت زبان، آنها را كمك كنند.
يكى از اين مراكز در شهر كلن آلمان است. «مركز روان درمانى براى قربانيان شكنجه كاريتاس» مدت ۲۰ سال است كه به مهاجرين از كشورهاى مختلف كمك مى كند.
كمك هاى اين مركز در دو بخش خدمات اجتماعى و روان درمانى صورت مى گيرد. بخش خدمات اجتماعى مى كوشد به قربانيان شكنجه از طريق مشاوره هاى حقوقى، اجتماعى و رسيدگى به مشكلات ادارى آنها (كه بيشتر با وضعيت اقامتى آنها مرتبط است)، به امنيت اجتماعى آنها كمك كند.
بخش روان درمانى ضمن استفاده از شيوه هاى گوناگون درمانى چه به شكل فردى و چه گروه درمانى در ارائه نظريه كارشناسانه به دادگاه ها هم فعال است. در كنار مشكلات مالى، اين مركز با كمبود متخصص و فهرستى طولانى از مراجعه كنندگان منتظر درمان روبروست.
«برگيته برانت ويلهلمى» ، روانشناس و روانكاو بالينى، مسئول اين مركز است. او از بدو تاسيس اين مركز تا كنون براى گسترش و فعاليت بيشتر اين مركز تلاش كرده است.
او در مورد نشانه هاى بيمارى كه قربانيان شكنجه از آن رنج مى برند، مى گويد: «مرور مدام تجارب دردناك، احساس بى تفاوتى و بى حوصلگى، ترس و وحشت كه به شكل هاى مختلف خود را نشان مى دهد، بى خوابى و كابوس هاى مداوم، افسردگى، تمايل به خودكشى، ناآرامى و مشكلات جنسى، از جمله مشكلات قربانيان شكنجه است.»
او در رابطه با درمان اين گروه مى گويد: «ما با شيوه هاى متفاوت تلاش مى كنيم آنها را به وضعيت تعادل روانى باز گردانيم. مثلا گفتار درمانى با استفاده از تمرين هاى فكرى و بدنى، كه بيماران مى توانند به تنهايى هم انجام دهند، به آرامش آنها كمك مى كند.»
«برگيته برانت ويلهلمى» دشوارى هاى درمان اين گروه از مهاجران را چنين توصيف مى كند: «اين بيماران اغلب دير به ما مراجعه مى كنند و يا به دليل محدود بودن امكانات ما، دير وقت ملاقات به آنها داده مى شود و در نتيجه آنها مدت هاى طولانى اين مشكلات را با خود حمل مى كنند. اين وضعيت به عواقب ديگرى از جمله در روابط خانوادگى آنها منجر مى شود.»
اين روانشناس در ارتباط با تفاوت فرهنگى شكنجه شدگان مى گويد: «بطور مثال زنى كه قربانى تجاوز شده حرف زدن درباره آن براى او دشوار است و اين موضوع معمولا در خانواده پنهان مى ماند. با توجه به طيف گسترده فرهنگى كه ما در اين مركز با آن روبرو مى شويم، شناختن حد و حريم مراجعه كنندگان براى ما يك دغدغه فكرى هميشگى است. نابسامانى هاى زندگى در اينجا هم كار درمان را مشكل تر مى كند.»
شكنجه شده و شكنجه گر دو سوى يك سكه؟
اما در بررسى مسئله روانى شكنجه دو سو وجود دارد: شكنجه شده و شكنجه گر. چه عواملى يك فرد را به يك شكنجه گر تبديل مى كند؟
«رضا كاظم زاده» ، روانشناس بالينى كه در مركز روان درمانى قربانيان شكنجه در بروكسل كار مى كند، در پاسخ به اين سوال مى گويد: «در علم روانشناسى، در يك مورد از افرادى صحبت مى شود كه انحراف روحى يا جسمى دارند. در بررسى شخصيت روانى، مثلا از» هيتلر «يا» استالين «به عنوان نمونه هائى كه داراى منش ساديسمى بوده اند، ياد شده است. نكته ديگرى كه در روانشناسى براى تحليل شخصيت شكنجه گر به آن مى پردازند شخصيتى است كه در دوران كودكى به كمبود هاى عاطفى و تربيتى دچار بوده است. اما در دهه ۹۰ نظريه تازه اى در روانشناسى مطرح شد. اين نظريه بر اين اعتقاد است كه افراد، شكنجه گر بدنيا نمى آيند بلكه شكنجه گر ساخته مى شوند.»
دكتر كاظم زاده، مراحل متعدد آموزش افراد براى انجام عمل شكنجه را چنين توضيح مى دهد: «در مرحله اول بر خصوصيت فردى تأكيد مى شود. فرد از ديگران متفاوت مى شود و در عين حال تمرينات سخت جسمى انجام مى شود. در مرحله دوم هويت قبلى درهم شكسته مى شود. اين كار با ايجاد وحشت مثل بيدار كردن ناگهانى از خواب انجام مى شود. فرايند فرهنگ زدايى نيز در اين مرحله انجام مى شود. در عين حال تعليم دهندگان شكنجه، رفتارهاى غير قابل پيش بينى از خود نشان مى دهند. در اين مرحله رابطه فرد با گذشته و خانواده قطع مى شود و خواسته هاى هدفمند ايجاد مى شود. مرحله سوم، ايجاد هويت جديد براساس مجموعه اى از ارزش هاى جديد است. حس تعلق گروهى بالا مى رود. در مرحله آخردادن نشانه و درجه و يا لباس خاصى است كه علامت عضويت فرد است در گروه جديد. نكته مهم اين است كه در مكانيزم روانى به آنها اين احساس داده مى شود كه آنها براى ارزش هاى بزرگى مبارزه مى كنند يعنى آنها مى توانند قوانين و ارزش هاى آدم هاى معمولى را زير پا بگذارند. در مورد اين افراد به محض اينكه اين گروه اجتماعى از بين برود شخصيت و هويت فرد از هم مى پاشد.»
...
با بهبود روانى قربانيان شكنجه رنگ ها و موضوع نقاشى ها عوض ميشود؛ خورشيد، آسمان و روشنايى دوباره در نقاشيهاى آنها جان مى گيرند و آنها با وجود تجربه هاى متفاوت در حسى مشترك خورشيد را نقاشى مى كنند.

روى خط آلمان- ايرج ربيعى
اقامت مسلمانان مسيحى شده
003831.jpg
اختصاصى نيمروز
در شماره هاى گذشته به خوانندگان نيمروز قول داديم آخرين اطلاعات پيرامون مشكلات خارجيان در اروپا بويژه آلمان را منتشر كنيم.
در هفته اى كه گذشت شدت فشار ادارات امور خارجيان به آنهائى كه در شرايط اقامت تحملى (بلاتكليفى) بسر ميبرند براى اخراج از آلمان افزايش پيدا كرد. چنانچه در قبلأ نوشتيم اخراج شامل كسانى ميشود كه گذرنامه خود را به اداره امور خارجيان داده باشند و يا آلمان و اتحاديه اروپا با كشورشان قرارداد امضاء كرده باشند. اتحاديه اروپا و در نتيجه آلمان با ايران چنين قراردادى منعقد نكرده اند، بنابر اين آلمان ناگزير است كسانى را به ايران بازگرداند كه داراى گذرنامه ايرانى معتبر باشند.
با تماسى كه گزارشگر روى خط آلمان با چند تن از كارمندان مسئول ادارات خارجيان در شهرهاى وارندورف، مونستر و فرانكفورت داشت، گفته شد سالها اقامت خارجيان، شهر ها را به ميزان زيان مقروض كرده و حال نوبت صرفه جويى است، ديگر اينكه كشورهاى اين افراد نظير كوسوو، آلبانى و يوگوسلاوى سابق امن هستند و آنهايى كه تاكنون بعلت جنگ و نا امنى در كشورشان در اروپا تحمل ميشدند بايد به كشورهايشان بازگردند.
نكته قابل توجهى كه اكثر خارجيان از آن غافل ميمانند، ادغام در جامعه آلمان و اروپا است. اين افراد بعد از سالها اقامت در آلمان و ديگر كشورهاى اتحاديه اروپا، بيشتر در آلمان بعلت مشكل بودن زبان اين كشور، قادر به فراگيرى زبان آلمانى و سيستم پيچيده و مشكل ادارى، تربيت و اخلاق آن نشده اند. از اين رو مردم آلمان (همچنين بعلت مشكلات اقتصادى) ناراضى شده و دولت را مقصر اين نابسامانى ها ميدانند.
تعداد زيادى از اين پناهجويان به درست و يا نادرست دين اسلام را ترك گفته به دين مسيح پناه برده اند. اميد اين دسته از پناهجويان با اين كار جلوگيرى از بيرون راندن و در نتيجه فرستادن آنان به سرزمين مادريشان بود، اما ميدانيم كه آلمان تاكنو ن زير بار قانون اتحاديه اروپا مبنى بر جلوگيرى از اخراج اين پناهجويان نرفته و سعى دارد قبل از ماه اكتبر سال جارى يعنى مهلت داده شده به اين كشور براى جواب به اتحادبه اروپا تا آنجا كه در قدرت دارد آنها را به كشورهاى شان بازگرداند.
ما براى كمك به هم وطنان با كشيش كالا عضو موثر كليساى پروتستان آلمان و رابط اين كليسا با كليساى رم براى رفع مشكل مسلمانان مسيحى شده تماس گرفتيم.
وى گفت من گزارش خود را به دولت ارائه داده و منتظر جوابم. به پاپ اعظم نيز نامه نوشته خواهش كردم شخصاً دستور رسيدگى در اين مورد بدهد. پاپ درجوابم نوشت كه تقاضاى من را براى دولت آلمان ارسال كرده است. ناگزير بايد متذكر شوم مسلمانانى كه به دين مسيح گرويده اند، بايد متشكل شوند. من خود بعنوان نماينده كليساى پروتستان با دو سازمان ايران فورم و انجمن مسلمانان مسيحى شده گروهى را تشكيل داده ايم و از دولت ميخواهيم مسلمانان مسيحى شده را به كشورهاى اسلامى نفرستند.
وى ادامه داد با كوشش هائى كه ميشود اميد ميرود تا پايان سال جارى تعداد زيادى از اين پناهجويان كه اكثرشان ايرانى هستند، حق ماندن بگيرند، بشرطى كه متشكل شده مانند ديگران فعاليت كنند.
كشيش كالا بعلت فعاليت ارشادى خود براى كليساى پروتستان در دو كليساى نامبرده و كليساهاى شناخته شده آلمان از احترام خاصى برخوردار است. وى تنها ۶۰۰ نفر مسلمان را كه اكثرشان ايرانى هستند به دين مسيح هدايت كرده و غسل تعميد داده است.

افزايش كنترل مكالمات تلفنى
دادستانى آلمان طى سال گذشته كنترل مكالمات تلفنى را شديد تر كرده است. آمار نشان ميدهد تنها در ايالت بادن ورتمبرگ كه پايتخت آن شهر اشتوت گارت است در سال گذشته ۷۷۷ مورد اجازه كنترل تلفن از سوى قضات مربوطه صادر شده و طى آن ۲۰۹۱ خط تلفن كنترل شده است.
همين آمار نشان دهنده اين واقعيت است كه كنترل مكالمات تلفنى در ايالت نامبرده ۱‎/۵ درصد بيشتر از سال ۲۰۰۴ بوده و اين افزايش در سراسر آلمان و كليه شانزده ايالت صدق ميكند. دادستانى كل كشور اعلام كرد سه چهارم كنترل ها مربوط به تلفن هاى موبيل (دستى) و بقيه مربوط به تلفن هاى معمولى بوده است. ميانگين كنترل تلفن ها حد اكثر سه ماه بوده و بعد از آن دادستانى گزارش مكالمات را به اداره كل آگاهى كشور و قاضى مربوطه ارائه داده است.
موارد مهم كنترل چنانچه دادستانى اعلام كرده، تروريسم، مواد مخدر، دزدى و تهديد گروههاى متشكل و پولشويى بوده كه دادستانى بر اساس گزارش كنترل دستور بازداشت مجرمين را صادر كرده است.
در همين آمار آمده است كه كنترل مكالمات تلفنى از سال ۱۹۹۵ تاكنون به سه برابر رسيده است و دولت در نظر دارد با اجازه قبلى قضات ميزان كنترل مكالمات تلفنى بويژه مكالمات به كشورهايى نظير سوريه، ايران، افقانستان و عراق را شديد تر كند.
ديگر اينكه قانون كنترل تروريستهاى بنيادگراى اسلامى براى مدت ۵ سال آينده تمديد شد. براساس تغيراتى كه در اين قانون داده شده اداره كل پشتيبانى از قانون اساسى هنگامى كه از امكان عمليات خرابكارى تروريستها مطمئن شد وارد عمل ميشود. تغير ديگر اينكه اگر فردى در آلمان موعظه نفرت حتى عليه كشور ديگرى كند، مجرم شناخته شده دستگير ميشود.
اصلاحيه اين قانون اخذ اطلاعات توسط سازمان امنيت كشور از شركتهاى هواپيمايى و فروش بليط سهل تر شده تا دولت بتواند سريع تر تروريستها را دستگير كند.

آلمان جريمه نميشود
كميسيون مالى اتحاديه اروپا تصميم گرفت آلمان را بعلت تخطى از مرز ۳ درصد نسبت قرض به توليد ناخالص ملى، تنبيه نكرده و در اصل جريمه نكند.
آلمان با امسال چهار سال پى در پى نتوانسته به تعهدات خود در مقابل اتحاديه اروپا عمل كند و مرتبأ براى كسرى بودجه خود از بانكهاى داخلى قرض گرفته و از مرز سه درصد گذشته است. چنانچه جريمه به آلمان تعلق بگيرد وزارت دارايى ناگزير است چندين ميليارد يورو به صندوق جريمه هاى اتحاديه اروپا بپردازد.
آلمونيا رئيس كميته مزبور در اين مورد اظهار داشت: اقتصاد آلمان رو به بهبود است و در سال آينده افزايش ماليات بر فروش از ۱۶ درصد به ۱۹ درصد باعث خواهد شد تا دولت ائتلاف بزرگ در مرز سه درصد اقتصاد خود را محكم كند. وى اعلام كرد عدم تنبيه آلمان باعث بايگانى كردن پرونده اين كشور نميشود، بلكه آنرا بصورت راكد نگاه خواهد داشت تا در مواقع ضرورى از آن استفاده كند. در حقيقت اگر آلمان نتواند توليد ناخالص ملى را نسبت به قروض در مرز ۳ درصد نگهدارد، پرونده جريمه اش به جريان خواهد افتاد.
نكته ديگر افزايش درآمد صندوق آژانس كار (وزارت كار) است كه توجه كميسيون مالى اتحاديه اروپا را بخود جلب كرده است. محاسبات آژانس كار نشان ميدهد، طى شش ماهه اول سال جارى حدود ۷ ميليارد يورو در صندوق مزبور پس انداز شده كه در ده سال اخير بيسابقه است.

كاهش تعداد نوزادان ادامه دارد
روند كاهش تولد در آلمان طى سال ۲۰۰۵ مانند سالهاى گذشته همچنان ادامه داشته است.
وزارت خانواده طى گزارش تكان دهنده اى به دولت رئوس كاهش تعداد نوزاد در كشور را برشمرد و هشدار داد اگر اين روند به سير خود ادامه دهد، تا ده سال آينده آلمان پير ترين كشور جهان خواهد شد.
در پايان سال ۲۰۰۵ آلمان داراى ۸۲‎/۴۴ ميليون نفر نفوس بوده كه نسبت به سال ماقبل آن يعنى سال ،۲۰۰۴ ۶۳ هزار نفر كمتر نشان ميدهد. وزارت خانواده بر اساس ارقام اداره كل آمار كشور اعلام كرد، رقم ذكر شده تقريبأ بمانند ارقام سال ۲۰۰۳ است.
اداره آمار در شهر ويسبادن اعلام كرد دليل اصلى كاهش نسل كشور، كاهش تعداد تولد نسبت به مردگان است و نوزادان نميتوانند جاى آنها را پر كنند. تعداد مردگان سال ۲۰۰۵ افزايشى حدود ۱۴۳ هزار نفر نشان ميدهد و حاكى از اين است ۳۰ هزار نفربيشتر از سال ماقبل آن مرده اند. در همين سال تعداد نوزادان ۶۸۵ هزار نفر بوده كه كاهش زيادى نشان ميدهد.
خانم اورزولا فون در لاين وزير خانواده از حزب دموكرات مسيحى به دولت و سازمانهاى مسئول هشدار داد و اضافه كرد بايد پدران و مادران جوان تشويق شوند زير شعار (فرزندان آلمان) فرزند تربيت كنند وى گفت موقعيت خانواده در جنوب كشور بهتر است. ايالت بادن ورتمبرگ در سال ،۲۰۰۵
۱۰۷۴۰۰۰۰ نفر جمعيت داشته و افزايش ۱۸ هزار نفر را نشان ميدهد. به جمعيت ايالت بايرن نيز ۲۵ هزار نفر اضافه شده و اكنون اين ايالت ۱۲‎/۴۷ ميليون جمعيت دارد.

بهبود وضع صنايع متوسط
موقعيت اقتصادى صنايع متوسط كشور رو به بهبود و تكامل آن حاكى از بهتر شدن وضع مالى آلمان در شش ماه اول سال جارى است.
اتاق بازرگانى و صنايع كشور در برلين اطلاع داد ۳۲ درصد از صاحبان صنايع متوسط از فروش فعلى بازار راضى هستند و آنرا خوب تشخيص ميدهند. 51 درصد آنرا مناسب و ۱۷ درصد آنرا در حال تكامل ميبينند. از همه راضى تر صاحبان صنايع ماشين سازى و ابزارند حتى كارهاى ساختمانى كه مدتها در حال ركود بود رونق گرفته و در حال رشد است. صاحبان صنايع متوسط و كوچك در ماههاى آينده كارگر و كارمند جديد استخدام خواهند كرد اما چنانچه اتاق بازرگانى و صنايع در گزارش خود مينويسد، اين عمل با احتياط انجام خواهد گرفت.
موقعيت صنايع با بيش از ۱۰ هزار كارمند و كارگر نيز بهتر شده. 45 درصد از صاحبان اينگونه صنايع راضى، ۵۰ درصد وضع را مناسب مى دانند و فقط ۴ درصد ناراضى هستند. چنين پيدا است كه فاصله بين صنايع متوسط و بزرگ تا حدى زياد شده است. اتاق بازرگانى و صنايع در بررسى خود مينويسد: توليدات صنايع متوسط بيشتر مصرف داخلى دارد و بعلت افزايش قيمت سوخت اين توليدى ها قادر نيستند ساخته هاى خود را در بازار داخل كشور ارزان عرضه كنند، درحاليكه صنايع بزرگ بيشتر به صادرات و فروش در خارج از كشور اهميت ميدهند. از سويى ديگر صنايع متوسط كشور امسال فروش بهترى از سه سال پيش بعلت افزايش ماليات بر فروش از ۱۶ درصد به ۱۹ در صد در سال آينده دارند.

سيستم ضد هواپيما ربايى
با بكار گيرى يك تكنيك جديد ربودن هواپيما ها غير ممكن ميشود.
در حال حاضر ۳۰ شركت اروپايى يك نرم افزار كامپيوتر درست كرده اند و از طريق نصب آن كسى نميتواند هواپيما را در آسمان بربايد و به مقصدى كه خود ميخواهد هدايت كند.
شركت زيمنس و دانشگاه صنعتى مونيخ درساخت و توليد اين نرم افزار براى هواپيماهاى اير باس مشاركت دارند و توليد آن ۳۶ ميليون يورو هزينه دارد كه ۱۹‎/۵ ميليون يوروى آنرا اتحاديه اروپا ميپردازد. با بكار گيرى اين نرم افزار هواپيماها هنگام خطر و يا بدون خلبان، خود قادرند در اولين فرودگاه سر راه به زمين نشينند. در اين سيستم فرستنده پيام خطر نصب شده و بدون اطلاع تروريست ها و يا خدمه خبر ربودن هواپيما را مخابره ميكند. نتيجه بررسيها و توليد اين نرم افزار در ماه اكتبر آينده در شهر ويندسور بريتانيا به مورد آزمايش گذاشته ميشود.
iradj.rabii@freenet.de

ايران
تحقيق
صفحه اول
داستان
طنز
از آنچه گفته اند
انگليس
مقاله ها
گزارش
گفتگو
بازتاب
جهان
افغانستان
ورزش
از لابلاى متون
خبرهاى كوتاه
آخر هفته
حوادث
فال هفته
روى خط آلمان
آرشيو روزنامه
آرشيو مقاله ها

•   ايران   •   تحقيق   •   صفحه اول   •   داستان   •   طنز   •   از آنچه گفته اند   • 
•   انگليس   •   مقاله ها   •   گزارش   •   گفتگو   •   بازتاب   •   جهان   • 
•   افغانستان   •   ورزش   •   از لابلاى متون   •   خبرهاى كوتاه   •   آخر هفته   •   حوادث   • 
•   فال هفته   •   روى خط آلمان   • 

•    آرشيو مقاله ها   •    آرشيو روزنامه   •