در پى انتشار خبر خودكشى سه تن از زندانيان در بازداشتگاه گوانتانام، پارلمان اروپا خواستا برچيدن اين بازداشتگاه شده و كميته بين المللى صليب سرخ گفته است هيأتى را براى بازديد از زندانيان اعزام مى كند.
روز سه شنبه، ۱۳ ژوئن، پارلمان اروپا، از نهادهاى اتحاديه اروپا، طرحى شامل درخواست از رهبران اروپايى براى فشار بر ايالات متحده به منظور برچيدن بازداشتگاه گوانتانامو را با اكثريت قابل توجه آراء تصويب كرد.
طرح پارلمان اروپا در حالى به تصويب مى رسد كه قرار است هفته آينده رهبران كشورهاى عضو اتحاديه اروپا با جورج بوش، رئيس جمهورى آمريكا، در وين، پايتخت اتريش، ديدار و گفتگو كنند.
پيشتر، اورسولا پلاسنيك، وزير خارجه اتريش كه كشورش رياست دوره اى اتحاديه اروپا را برعهده دارد، گفته بود كه معيارهاى رايج حقوق بشر و ضوابط بشردوستانه بايد در مبارزه عليه تروريسم نيز رعايت شود.
خانم پلاسنيك وجود بازداشتگاه گوانتانامو را پديده اى نابهنجار توصيف كرد و گفت كه در اجلاس مشترك مقامات آمريكا و اتحاديه اروپا در هفته آينده، اتريش مصرانه خواستار تعطيل شدن اين بازداشتگاه خواهد شد.
در تحولى ديگر در همين زمينه، روزنامه آمريكايى نيويورك تايمز نامه گروهى از رهبران برجسته مذهبى را منتشر كرده است كه در آن از دولت خواسته شده تا كاربرد شكنجه را رسماً ملغى كند.
مقامات آمريكايى همواره استفاده از شكنجه در بازجوئى از مظنونين به دست داشتن در اقدامات تروريستى را تكذيب كرده اند.
بازديد صليب سرخ بين الملل
همچنين، روز سه شنبه، منابع كميته بين المللى صليب سرخ اعلام داشته اند كه مقامات آمريكايى با درخواست اين كميته براى اعزام هيأت ويژه اى به گوانتانامو موافقت كرده اند
به گفته سخنگوى صليب سرخ، اين هيأت، كه يك پزشك و يك شخص آشنا به زبان عربى نيز در آن عضويت دارند، طى چند روز آينده عازم اين بازديد مى شود.
صليب سرخ بين الملل اجازه داشته به طور مرتب از بازداشتگاه گوانتانامو بازديد كند
صليب سرخ بين الملل در عين حال تأكيد كرده كه هدف از اين بازديد انجام تحقيقات در مورد خودكشى هاى اخير در گوانتانامو نيست.
نمايندگان صليب سرخ بين الملل هر شش تا هشت هفته يكبار از گوانتانامو ديدن مى كنند و در بازديدهاى قبلى خود با هر سه مرد زندانى كه اواخر هفته گذشته دست به خودكشى زدند ديدار كرده بودند.
بر اساس كنوانسيون هاى ژنو ناظر بر رفتار با اسيران جنگى، كميته بين المللى صليب سرخ حق ديدن از زندانيان جنگى را دارد و گرچه ايالات متحده بازداشتيان گوانتانامو را «غيرنظاميان متخاصم مسلح» دانسته و آنان را اسير جنگى محسوب نمى كند، به صليب سرخ اجازه ديدن از آنان را داده است.
يك مقام صليب سرخ به بى بى سى گفته است كه هدف از بازديد از گوانتانامو در روزهاى آينده ارزيابى ديدگاه زندانيان در مورد خودكشى هاى اخير و شرايط روحى عمومى در اين بازداشتگاه است.
محروميت از حمايت قضائى
از آنجا كه برخى از بازداشتيان گوانتانامو چندين سال را در اين بازداشتگاه به سر برده اند بى آنكه به امكانات متعارف قضائى دسترسى داشته يا از وضعيت آينده خود مطلع باشند، كارشناسان نسبت به سلامت روانى آنان ابراز نگرانى كرده اند.
به گفته منابع رسمى آمريكايى، سه نفرى كه اجساد آنان روز شنبه در گوانتانامو يافت شد عبارتند از مانى العتيبه، سى ساله و شهروند سعودى، على عبدالله احمد، ۲۸ ساله و شهروند يمن، و ياسر الظهرانى، ۲۱ ساله، و شهروند سعودى.
اين منابع گفته اند كه على عبدالله از فعالان ميان تا بالارتبه شبكه القاعده و ياسر الظهرانى از جنگجويان طالبان در افغانستان بودند.
قرار بود مانى العتيبه به زودى از گوانتانامو منتقل شود اما به نظر مى رسد كه خود او از اين تصميم اطلاعى نداشت.
در حال حاضر حدود ۴۶۰ نفر از شهروندان كشورهاى مختلف در گوانتانامو زندانى هستند و از آنجا كه شهروند آمريكايى نبوده و در يك پايگاه نيروى دريايى در خارج از خاك آن كشور زندانى شده اند، در اختيار وزارت دفاع ايالات متحده و خارج از حوزه اختيارات نهادهاى قضائى آمريكا قرار دارند.
همچنين، سازمان مركزى اطلاعات آمريكا- سيا- نيز متهم است كه شهروندان خارجى را كه به ظن ارتباط با تروريسم دستگير مى كند در زندان هاى مخفى در كشورهاى ديگر بازداشت كرده و تحت بازجوئى قرار داده است.
اقدام وزارت دفاع آمريكا در حبس شهروندان خارجى در خارج و بيرون از حوزه حمايت هاى حقوقى با انتقاد شديد سازمان هاى دفاع از حقوق بشر مواجه بوده و در پى انتشار خبر خودكشى سه زندانى در اوايل هفته جارى، فشار بين المللى بر دولت آمريكا براى بستن اين بازداشتگاه و تعيين تكليف حقوقى بازداشتيان شدت گرفته است.