بنابه گزارش ها نشست مقامات بلندپايه پنج عضو دائم شوراى امنيت سازمان ملل متحد و همچنين آلمان در لندن براى بحث در مورد ارائه مجموعه مشوق هائى جهت ترغيب ايران به دست شستن از غنى سازى اورانيوم با «حصول پيشرفت هاى خوب» پايان يافته است.
شان مك كورمك، سخنگوى وزارت خارجه آمريكا، گفت اين بسته «چه در زمينه مشوق ها و چه در زمينه بازدارنده ها درحال شكل گرفتن است.»
در همين حال آمريكا پيشنهاد ايران براى گفتگوى مستقيم در مورد مسأله را رد كرده است.
روزنامه واشنگتن پست در شماره روز چهارشنبه از قول منابع ديپلماتيك و مقامات آمريكايى، كه نام آنان ذكر نشده، گزارش داده بود كه جمهورى اسلامى براى انجام مذاكرات مستقيم با ايالات متحده تلاش مى كند.
اما تونى اسنو سخنگوى كاخ سفيد در واشنگتن گفت: «وقت نوبت به معامله با دولت ايران مى رسد، ما همچنان به استفاده از مجامع مناسب بين المللى و همكارى با متحدان خود يا از طريق آنها ادامه مى دهيم.»
همزمان اهود اولمرت، نخست وزير اسرائيل، آمريكا را ترغيب كرده است در مقابل بلندپروازى هاى اتمى ايران موضعى سخت اتخاذ كند.
وى در جلسه مشترك سنا و مجلس نمايندگان در كنگره آمريكا گفت: «يك ايران اتمى بدان معنى است كه يك كشور تروريست مى تواند به همان هدفى كه تروريست ها براى آن زندگى مى كنند و مى ميرند دست يابد: كشتار جمعى انسان هاى بى گناه.»
وى افزود: «اين چالش، كه به اعتقاد من آزمون زمانه ماست، از آن امورى است كه غرب نمى تواند در آن شكست بخورد.»
ايران در گذشته در واكنش به چنين اتهاماتى گفته است كه هرگز هيچ كشورى را با نيروى نظامى تهديد نكرده و نمى كند. ايران همچنين اتهام حمايت از تروريسم را رد مى كند و مى گويد كمك هايش به گروه هاى فلسطينى و لبنانى جنبه «معنوى» دارد.
مقام هاى جمهورى اسلامى ضمن رد اتهامات غرب داير بر تلاش جهت توسعه سلاح اتمى، آمريكا را متهم مى كنند كه سعى دارد در سايه تهديد نظامى مسأله اتمى با ايران را حل كند.
پايان گفتگوهاى لندن
جزئيات زيادى از گفتگوهاى روز چهارشنبه در لندن ميان نمايندگان آمريكا، روسيه، چين، آلمان، فرانسه و بريتانيا منتشر نشده اما يك مقام آمريكايى گفت پيشرفت هائى حاصل شده است.
بيانيه اى كه دولت بريتانيا صادر كرد نيز به حصول «برخى پيشرفت هاى خوب» در گفتگوها اشاره دارد و اعلام شد كه پيشنهاد شده است وزراى اين كشورها در آينده نزديك براى گرفتن تصميم نهايى ديدار كنند.
با اين حال شان مك كورمك، سخنگوى وزارت خارجه آمريكا تأكيد كرد اين شش كشور هنوز بر سر مجموعه مشوق هائى كه قرار است اروپا، ظاهرا در ازاى توقف برنامه غنى سازى اورانيوم، به ايران ارائه كند به توافق نهايى نرسيده اند.
سازنده و ارزشمند
مقام هاى بريتانيايى پس از پايان نشست لندن از مباحثات سازنده و ارزشمند صحبت كرده اند با اين حال لحنى محتاطانه به كار گرفته اند.
به گفته جاناتان ماركوس، خبرنگار بى بى سى، اين گفتگوها مذاكراتى پيچيده و حساس توصيف مى شود و آشكارا به رايزنى هاى بيشترى نياز است.
با اين حال به گفته خبرنگار بى بى سى اين واقعيت كه پيشنهادى براى ملاقات وزراى خارجه روسيه، چين، آمريكا، بريتانيا، فرانسه و آلمان در آينده نزديك مطرح شده است نشان مى دهد كه ممكن است معامله اى در ديدرس باشد.
به گفته خبرنگار ما مقام ها در مورد محتواى مباحثات خود اظهار نظر نكردند اما روشن است كه دو عنصر در دستور كار آنها قرار داشته است: اول يك بسته تدابير با هدف كمك به تهران در برنامه اتمى غيرنظامى اش با اين شرط كه فعاليت غنى سازى را متوقف كند؛ و دوم اينكه اگر ايران همچنان چنين پيشنهادهايى را رد كرد چه گام هائى بايد برداشته شود.
نخستين عنصر باعث برخى اختلاف نظرها ميان آمريكا و اروپايى ها شده است و گزارش مى شود كه برخى صداهاى محافظه كارتر در كاخ سفيد معتقدند كه اين پيشنهادها عملا پاداشى در قبال موضع تمردآميز ايران است.
عنصر دوم- يعنى واكنش جمعى به ايران در صورت عدم همكارى اين كشور با خواسته هاى بين المللى- نيز باعث تنش هائى ميان آمريكا و اروپا از يك سو و روسيه و چين در سوى ديگر شده است.
در حالى كه تجربه عراق هنوز كاملاً در خاطره ها تازه است، پكن و مسكو با هر قطعنامه اى در شوراى امنيت كه نقطه آغاز فرآيندى باشد كه مى تواند در نهايت به استفاده از زور منجر شود مخالفند.
اين يك ديپلماسى حساس در سطح بازيگران تراز اول بين المللى با پيامدهاى گسترده است.
البته جمهورى اسلامى هرگونه پيشنهادى كه خواستار توقف غنى سازى شود را از پيش رد كرده اند.
اما به گفته خبرنگار ما تازه ترين تلاش ايران براى گفتگوى مستقيم با واشنگتن نشان مى دهد جمهورى اسلامى نيز كارت هائى براى بازى دارد.
