محمود عباس، رئيس تشكيلات خودگردان فلسطينى، در اقدامى غيرمترقبه اعلام كرده كه ممكن است براى حل اختلافات سياسى جناح هاى فلسطينى به برگزارى همه پرسى متوسل شود.
عباس كه روز پنجشنبه، ۲۵ مه، در اجلاس حل اختلاف جناح هاى رقيب فلسطينى در شهر رام الله، مقر دفاتر رئيس تشكيلات خودگردان، سخن مى گفت افزود كه موضوع اين همه پرسى وجود دو كشور مستقل فلسطين و اسرائيل در كنار هم خواهد بود و به مخالفان اين ديدگاه ده روز مهلت داد تا موضع خود را تغيير دهند.
وى گفت كه ظرف چهل روز از زمان انقضاى اين مهلت، همه پرسى آينده كشور فلسطينى را برگزار خواهد كرد.
گروه اسلامگراى حماس، كه با كسب اكثريت كرسى هاى پارلمانى در انتخابات ماه ژانويه كابينه فلسطينى را تشكيل داده، موجوديت اسرائيل را به رسميت نمى شناسد و تا كنون از قبول توافق هاى قبلى تشكيلات خودگردان و اسرائيل سر باز زده است.
اجلاس رام الله براى حل اختلاف و توقف درگيرى هاى مسلحانه بين حماس و جناح فتح، به رهبرى آقاى عباس، تشكيل شده است.
جناح فتح تا برگزارى انتخابات سال جارى اكثريت را در پارلمان فلسطينى در اختيار داشت و بر بيشتر نهادهاى تشكيلات خودگردان مسلط بود.
قمار سياسى
برخى از ناظران گفته اند كه محمود عباس، با تهديد به مراجعه به آراى عمومى براى وادار كردن جنبش حماس به تغيير موضع خود، دست به يك قمار خطير زده زيرا شكست در اين همه پرسى تمامى دستاوردهاى فلسطينيان در مسير دستيابى به صلح با اسرائيل را عملا خنثى خواهد كرد.
در مقابل، اين نظر نيز مطرح شده كه اكثر فلسطينيان عملا خواستار مصالحه با اسرائيل و تشكيل كشور مستقل خود هستند و همچنين، فشارهاى اقتصادى ناشى از قطع كمك هاى مالى خارجى پس از به قدرت رسيدن حماس آنان را قانع كرده است كه خصومت با روند صلح عواقب ناخوشايندى را در پى دارد.
دولت حماس و بحران مالى
در پى پيروزى جنبش حماس در انتخابات پارلمان فلسطينى در ماه ژانويه و تشكيل كابينه فلسطينى به رهبرى اين گروه، ايالات متحده و كشورهاى اروپايى بخش اعظم كمك هاى مالى خود به فلسطينيان را قطع كردند.
همچنين، اسرائيل نيز از تاديه ماليات ها و عوارضى كه از سوى تشكيلات خودگردان گردآورى مى كند به اين تشكيلات خوددارى و تماس خود را با دولت فلسطينى قطع كرده است.
قطع كمك هاى مالى خارجى باعث شده است تا تشكيلات خودگردان قادر به پرداخت حقوق كاركنان خود نباشد و برخى از طرح هاى دولتى به دليل كمبود منابع مالى متوقف شود.
كشورهاى غربى و اسرائيل شرط از سرگيرى ارسال كمك هاى ملى و برقرارى تماس با دولت فلسطينى را تغيير روش حماس در نفى كاربرد خشونت، شناسايى موجوديت اسرائيل و پذيرش توافق هاى قبلى فلسطينيان با اسرائيل اعلام كرده اند.
تا كنون حماس از قبول اين شرايط خوددارى ورزيده و در مقابل، كوشيده است با توسل به كشورهاى عرب و اسلامى نيازهاى مالى خود را تامين كند.
انتظار مى رود در اجلاس رام الله، محمود عباس از رهبران حماس بخواهد تا آنچه را كه وى موضعى واقعگرايانه نسبت به موجوديت اسرائيل مى داند مورد پذيرش قرار دهد.
موضعگيرى اسرائيل
روز چهارشنبه، ۲۴ مه، اهود اولمرت، نخست وزير اسرائيل كه به آمريكا سفر كرده، ضمن حمايت از تجديد گفتگو با فلسطينيان هشدار داد كه اسرائيل تا ابد منتظر نمى ماند تا حماس كاربرد خشونت را نفى كند.
آقاى اولمرت، كه در ملاقات با رئيس جمهورى آمريكا خواستار حمايت وى از طرح تعيين يكجانبه مرز اسرائيل و فلسطينيان شده بود، در سخنرانى در اجلاس مشترك مجلس نمايندگان و سناى آمريكا ضمن تأكيد بر علاقمندى به از سرگيرى مذاكرات صلح گفت كه اگر اسرائيل دريابد كه تلاش دوجانبه با فلسطينيان به نتيجه نمى رسد آنگاه راه هاى ديگرى را براى تضمين آينده خود و ايجاد اميد در خاورميانه در پيش خواهد گرفت.
نخست وزير اسرائيل در سفر به آمريكا گفت كه آماده مذاكره با رئيس تشكيلات خودگردان فلسطينى است هرچند پيش از آن نسبت به توانايى محمود عباس در مقابله با تندروهاى فلسطينى و نتايج مذاكرات با وى ابراز ترديد كرده بود.
در حاليكه جنبش فتح پيش از اين دعوت حماس براى شركت در دولت وحدت ملى را رد كرده بود، برخى ناظران مى گويند تنها راه جلوگيرى از تشديد خشونت بين اين دو گروه رقيب تشكيل دولتى ائتلافى با حضور آنهاست.
