ايالات متحده و ايران در باره سلاح هاى هسته اى نقش هاى برنامه ريزى شده اى را بازى مى كنند. ايالات متحده شوراى امنيت سازمان ملل را وادار مى كند تا ايران را نسبت به عواقب هسته اى شدنش آگاه سازد. و ايران هم به راه خود در رابطه با توسعه برنامه هسته ادامه مى دهد، به گونه اى كه، رئيس جمهور اين كشور اعلام مى كند سر سوزنى به قطعنامه هائى كه از ايران مى خواهد تا غنى سازى اورانيوم را به حالت تعليق در آورد اهميت نمى دهد.
با تصميم چين و روسيه مبنى بر عدم تحريم ايران، تلاش ما در سازمان ملل، با توجه به پافشارى ايران به دستيابى به اهدافش به كندى پيش خواهد رفت. اگر ما به همين طريق ادامه دهيم، با دو گزينه مواجهيم: واقعيت توانايى دستيابى ايران به سلاح هسته اى را بپذيريم، يا اينكه براى محدود ساختن بلند پروازى هاى ايران دست به عمليات نظامى بزنيم.
هردو حالت نتايج مصيبت بارى خواهد داشت. اگر ايران موفق شود، ما در هر صورت با يك خاورميانه هسته اى مواجه خواهيم بود. سعودى ها هم در پى دستيابى به توانمندى هسته اى خواهند بود، و شايد تاكنون با پاكستان گفتگو هائى هم كرده باشند. و نمى توان انتظار داشت كه مصر بپذيرد كه عربستان تنها كشور عرب داراى قدرت بازدارندگى هسته اى باشد.
در پاسخ به كسانى كه گمان مى كنند قوانين بازدارنده اى كه در زمان جنگ سرد ميان ايالات متحده و اتحاد جماهير شوروى كارآيى داشت در مورد خاور ميانه هسته اى نيز صادق است، بايد گفت: اينقدر مطمئن نباشيد. افزايش احتمال تعداد كشورهاى هسته اى، احتمال اشتباه در محاسبه را افزايش خواهد داد. از سوى ديگر، با توجه به اينكه رئيس جمهور ايران خود را وسيله اى براى تسريع در ظهور امام دوازدهم شيعيان مى داند، نمى توان به راحتى فكر كرد كه ايران در اين باره مسئولانه برخورد كند.
اما استفاده از شق ديگر يعنى استفاده از نيروى نظامى براى جلوگيرى از هسته اى شدن ايران، راه حل بهترى به نظر نمى رسد. عمليات هوايى ممكن است صدها هدف را نشانه بگيرد، كه بسيارى از آنها در مناطق پرجمعيت قرار گرفته اند، و تاسيسات ضد هوايى گسترده اى كه توسط روس ها به روز شده در اين نقاط مستقر شده اند. هرچه كه ما تلفات بيشترى وارد كنيم، به همان ميزان جهان اسلام را ملتهب تر خواهيم ساخت.
البته ما مى توانيم عمليات نظامى خود را به گونه اى سازماندهى كنيم كه حداقل خسارات را وارد سازد، و در به تاخير انداختن برنامه هسته اى ايرانيان موفق شويم. اما فرض اوليه چنين سناريوى مسرت بخشى اين است كه توانمندى ايران براى مقابله به مثل بسيار محدود است. حتى اگر ما ابزارى در اختيار داشته باشيم كه مانع از حمله دريايى و هوايى ايران در خليج فارس به ما شود، ايران گزينه هاى ديگرى در اختيار دارد كه مى تواند جنگ را به حوزه وسيع ترى بكشاند.
ايرانيان مى توانند از شورشيان بخواهند كه به نيروهاى ما در عراق حمله كنند. براى جلوگيرى از چنين حملاتى ما ناچار خواهيم بود كه در مرز زمينى با ايران بجنگيم. البته ايران ممكن است متوجه باشد كه درگيرى با آمريكا بسيار خطرناك است، اما ما نمى توانيم اشتباهاتى را كه در عراق مرتكب شديم، دستكم بگيريم. آيا واقعاً مى توان نسبت به اعمالى كه ممكن است ايرانيان انجام دهند، اطمينان داشت؟
اكنون كه هيچ يك از سياست هاى فعلى ما خروجى قابل قبولى ندارد، آيا لازم نيست كه راه ديگرى جستجو كنيم؟ ايران بايد متوجه شود كه آنچه كه در قبال هسته اى شدن از دست مى دهد بسيار بيش از آن چيزى است كه به دست مى آورد. مشكل سياست فعلى اين است كه اهدافى را مورد تهديد قرار مى دهد، كه باوركردنى نيستند، و يا در مقايسه با آنچه كه ايرانى ها گمان مى كنند در نتيجه هسته اى شدن، به دست خواهند آورد بسيار كم اهميت مى نمايند.
اما اگر ما بتوانيم مجموعه اى از تهديدها فراهم كنيم كه ايرانى ها آن را گزنده و غير قابل پذيرش تلقى كنند چطور؟ اگر اين تهديد ها را در چارچوب يك معامله با انرژى هسته اى، در كنار منافعى به ايرانيان ارائه دهيم، چطور؟ مثل ارائه منافع اقتصادى و تفاهم نامه هاى امنيتى به ايران در صورتى كه ايرانيان برنامه هسته اى خود را فرو بگذارند.
در پاسخ به كسانى كه ممكن است بگويند اروپايى ها با ايرانيان چنين مذاكراتى را انجام داده اند، بايد گفت اروپاييان هرگز نتوانستند تحريم هاى معتبر و همچنين منافع درخورى را در يك مجموعه به ايرانيان ارائه كنند، چون ايالات متحده بخشى از مجموعه مذاكره نبود. تاكنون تلاشى جدى در اين زمينه كه هزينه هاى دستيابى ايران به انرژى هسته اى را افزايش دهد و در صورت صرفنظر از انرژى هسته اى، منافعى هم براى آنان فراهم سازد، انجام نشده است.
چرا اكنون اين كار را نكنيم؟ چرا رئيس جمهور ايالات متحده در ميز مذاكرات انگليس، فرانسه و آلمان حضور پيدا نمى كند و نمى گويد كه ما هم به مذاكرات شما با ايرانيان ملحق خواهيم شد، اما اجازه دهيد كه ابتدا تحريم هاى مشخص اقتصادى و سياسى را در نظر بگيريم كه اگر مذاكرات با شكست مواجه شد بتوانيم از آنها استفاده كنيم.
اروپايى ها همواره از آمريكا خواسته اند كه بر سر ميز مذاكره حضور پيدا كند. توافق پيشاپيش بر سر نوع تحريم ها مى تواند هزينه حضور ما بر سر ميز مذاكره را كاهش دهد. هميشه توافق بر سر منافع آسان تر است، بخصوص اينكه بعضى از تحريم ها براى ما هزينه جدى خواهد داشت. تحريم هاى اقتصادى قيمت نفت را به ميزان باور نكردنى افزايش خواهد داد. آمادگى ما براى پذيرش اين ريسك در زمانى كه قيمت بالاى بنزين تبديل به يك موضوع سياسى داخلى شده است، ممكن است علامت كاملاً متفاوتى را از ميزان جدى بودن ما نسبت به ايران را به اين كشور انتقال دهد. آنها در حال حاضر از تحريم نمى ترسند چون گمان مى كنند كه بازار انرژى جهان كشش تحريم نفتى ايران را ندارد.
هيچ تضمينى وجود ندارد كه اين رويكرد درباره ايران عملى باشد. دولت فعلى ايران ممكن است به سادگى تصميم بگيرد كه سلاح اتمى داشته باشد. اگر مسأله اين است، اگر پرزيدنت بوش، همان گونه كه خود مى گويد، تصميم گرفته است مانع از دستيابى ايران به سلاح اتمى شود، بنابراين بهتر است قبل از توسل به نيروى نظامى در باره گزينه مذاكره مستقيم تلاش كنيم.
*دنيس راس ديپلمات امريكايى و نماينده سابق امريكا در مذاكرات صلح خاورميانه
منبع: واشنگتن پست، ۶ مه

شهر كوچك نطنز كه تا به امروز شهرت خود را مديون گلابى هاى آبدارش بود، اكنون به وضعيتى رسيده كه ايالات متحده از آن به عنوان بزرگ ترين تهديد براى صلح جهانى ياد مى كند.
غلامرضا روحى، يك ميوه فروش ۴۰ ساله به فرانس پرس مى گويد: «همه فكر مى كنند كه با بنا كردن اين تأسيسات اتمى در نزديكى نطنز، همه شهر را ترك خواهند كرد و اقتصاد نطنز فلج خواهد شد.» سپس مى افزايد: «ولى اكنون عكس اين مسأله رخ داده. هرچه تأسيسات و تجهيزات بيشتر نصب شود، تجارت اين شهر غنى تر و قيمت زمين گران تر خواهد شد.»
جمهورى اسلامى ايران تأكيد مى كند كه قصد دارد اورانيوم را در مركز نطنز غنى كرده و از آن به عنوان سوخت اتمى در مراكز صلح آميز هسته اى خود كه در آينده تأسيس خواهند شد، استفاده كند، ولى اين مواد به دست آمده همچنين كمك خواهند كرد كه يك بمب اتمى بارگذارى شود. به همين دليل است كه امريكا و متحدينش از تهران خواسته اند تا كليه اين فعاليت ها را معلق كند.
اين مركز كه در ۲۵ كيلومترى شهر قرار گرفته، با برجك، ايستگاه هاى رادارى و واحدهاى ضدموشك و ضدهوايى محصور شده كه به خوبى از اتوبان قابل مشاهده است. اين تمهيدات خود گواه از اين دارد كه تنش هاى روزافزون اين بحران لحظه به لحظه وخيم تر مى شوند.
روحى ادامه مى دهد: «اينجا خطرناك نيست. به شما اطمينان مى دهم كه اين شهر از امن ترين جاهاى كشور و حتى منطقه است.»
اين شهر كوچك كه با قله هاى پربرف و ستيغ هاى صخره اى محصور شده، باغ هاى بسيار سرسبزى را در دل خود جاى داده است. يك مسجد زيبا و قديمى، يك رستوران سنتى كه كباب به مشتريان عرضه مى كند و ،۲۰ ۰۰۰ سكنه كه بسيار نيز مهمان نواز هستند.
هيچ يك از كسانى كه توسط فرانس پرس ملاقات شدند، كوچك ترين حرف نگران كننده اى نسبت به آينده اجتماع شان بر زبان نياوردند. مغازه ها باز هستند و دكان ها كار خود را مى كنند. توريست هاى خارجى كه در بين آنها به ندرت گروه هاى امريكايى هم ديده مى شود، با لبخند اهالى اين شهر زيبا استقبال مى شوند.
گفتگوهاى مؤدبانه و آرام در مورد ارتباط سخت بين ايران و غرب همواره به شكلى بى نتيجه به پايان مى رسد. گاهى نيز پليس و نيروهاى امنيتى كه از نزديك خارجى ها را زير نظر دارند، اين گفتگوها را تا پايان دنبال مى كنند.
اصغر عرب عامرى، يك زنبوردار ۵۴ ساله و متولى مسجد و مقبره مربوط به قرون ۱۰ تا ۱۴ مى گويد: «هيچ احساس نگران كننده اى وجود ندارد. درحقيقت، ما خيلى خوشحاليم و مايه مباهات است كه در نزديكى تأسيسات اتمى زندگى مى كنيم.»
وى ادامه مى دهد: «كارخانه اتمى براى شهر ما بسيار خوب بوده. تعداد توريست افزايش يافته، كار بيشتر شده و جمعيت درحال رشد است. به واقع كه داشتن يك شهر اتمى و زندگى در آن مايه افتخار است.»
با اين حال، اگر تلاش هاى ديپلماتيك در متقاعد كردن ايران براى تعليق فعاليت هايش شكست بخورد، اين كارخانه مى تواند تبديل به مهم ترين هدف حملات هوايى امريكايى ها شود.
عباس عبادى، ۵۵ ساله كه ۵ نسل است خانواده اش در اين شهر به ساخت سراميك مشغولند، مى گويد: «ولى فكر نمى كنم موفق به انجام اين كار شوند.» وى كه در كارگاه خود با استفاده از قلم مو درحال نقاشى كردن طرح هاى بسيار زيبا برروى يك گلدان است، از كمبود حمايت دولت نسبت به صنايع دستى و عملكرد صنعتگران در كشور گلايه مى كند. ولى زمانى كه پيرامون مسايل اتمى صحبت مى كنيم، به مانند ديگر ايرانيان عكس العمل نشان مى دهد و با غرور ملى خاصى كه محمود احمدى نژاد به مردم القاء كرده، به دفاع از انرژى اتمى مى پردازد.
او مى افزايد: «غرور و افتخار ما حتى از مردم ديگر هم بيشتر است، زيرا تمامى اين موضوعات نزديك به شهر ما مركزيت يافته.»
او در پايان توصيه اى مى كند: «اين مسأله بايد با صلح و آرامش حل شود، زيرا اگر امريكايى ها بخواهند ما را از رسيدن به انرژى اتمى بازدارند، بايد تك تك ايرانيان را بكشند و اين كار نيز به هيچ وجه عملى نيست و قادر به انجام آن نيستند.»
منبع: فرانس پرس، ۵ مى

براساس يك تحقيق چاپ شده در مجله نشنال جئوگرافيك به تاريخ ۲ مى، بيشتر جوانان امريكايى در آگاهى هاى جغرافيايى بسيار ضعيف اند. به عنوان مثال آنها قادر نيستند جاى عراق را روى نقشه جهان نشان دهند. اين تحقيق كه توسط مؤسسه روپر بر روى ۵۱۰ جوان بين ۱۸ تا ۲۴ سال انجام شده، نشان دهنده اين است كه آنها حتى كشور خود را به خوبى نمى شناسند و نمى دانند نيويورك در كجاى ايالات متحده قرار گرفته است.
نيمى از اين جوانان معتقدند دانستن اين مسايل مهم است، ولى لازم نيست و دليلى ندارد كه بتوان جاى كشورى را روى نقشه جهان مشخص كرد.
اين موضوع تا بدانجا پيش رفته كه حتى ۶۳ درصد از سربازان امريكايى كه اكنون ۳ سال است در عراق حضور دارند، هنوز نمى توانند جاى عراق را روى نقشه نشان دهند. ۷۵ درصد از اين سربازان نمى دانند كه اسراييل و ايران كه تا اين حد در مطبوعات و رسانه ها از آنها صحبت مى شود، در كجا قرار گرفته اند.
۴۶ درصد از آنها سودان را يك كشور افريقايى مى دانند، اما۲۰ درصد آنها فكر مى كنند سوران يك كشور آسيايى و ۱۰ درصد مى گويند كه يك كشور اروپايى است.
۵۹ درصد از اين افراد در اين خيال به سر مى برند كه قاره قطب جنوب در امريكاى جنوبى قرار دارد و ۳ درصد مى گويند كه جزئى از جنگل هاى آمازون است...!
منبع: لوموند، ۵ مه