كشفيات باستان شناسى در تنگه بسفر، تحقق روياى ديرينه تركيه براى اتصال بخش هاى آسيايى و اروپايى استانبول از زير دريا را به عقب انداخته است.
تركيه اجراى طرح ۶/۲ ميليارد دلارى اتصال دو طرف تنگه بسفر به وسيله احداث تونل و راه آهن زيردريايى را بزرگترين طرح عمرانى قرن حاضر خود مى داند.
سلطان عبدالمجيد عثمانى نخستين كسى بود كه ۱۵۰ سال پيش به اتصال دو طرف بسفر به وسيله ساخت يك تونل زير دريايى فكر كرده بود.
ولى با كشف بقاياى يك بندر باستانى مربوط به قرن چهارم در محل حفارى تونل مرمره، اجراى روياى ديرينه عثمانى ها به طور موقت متوقف شده است.
در اين حال، مهندسان و كارگران به سختى مشغول كار هستند تا با اجراى بخش هائى از طرح ساخت اين تونل زيردريايى در بقيه قسمت هاى تنگه بسفر بتوانند مقدارى از تاخير به وجود آمده را جبران كنند.
به گفته يكى از مهندسان اين طرح، آنها به طور شبانه روزى مشغول بتن ريزى در بستر قسمت هاى ميانى تنگه بسفر هستند تا ضمن مقاوم سازى بستر در برابر زلزله هاى احتمالى، شرايط را براى قرار دادن لوله هاى تونل آماده كنند.
بخش هائى از تونل مرمره در فاصله ۶ كيلو مترى از گسل آناتولى شمالى قرار دارد.
مجريان اين طرح مى گويند تنها راه وصل كردن دو بخش استانبول ساخت تونل زير دريايى است زيرا هم اكنون دو طرف تنگه بسفر به وسيله دو پل به هم ارتباط دارند و امكان ساخت پل سومى وجود ندارد.
مسئولان شهر استانبول اميدوارند با ساخته شدن تونل مرمره، روزانه يك ميليون نفر به وسيله قطار به دو طرف بسفر جابجا شوند و به اين وسيله تا حد زيادى از ترافيك جاده اى و دريايى دو طرف تنگه كاسته شود.
قرار بود تونل مرمره در سال ۲۰۱۰ افتتاح شود ولى با پيدا شدن آثار باستانى در محل حفر آن، هنوز مدت دقيق تاخير در راه اندازى آن مشخص نشده است.

بندر باستانى
بر اساس طرح تونل مرمره، ايستگاه قطار منحصر به فردى درمحله ينيكاپى بخش اروپايى استانبول ساخته خواهد شد، ولى پس از تخريب آلونك هاى اين محل مجريان طرح متوجه وجود بقاياى يك بندر باستانى شدند.
در حقيقت باستان شناسان در اين محل موفق شدند تا به آثار به جاى مانده از بندر الوتريوس شهر قسطنطنيه، كه يكى از پركارترين بندرهاى امپراتورى بيزانس بود دسترسى پيدا كنند.
متين گوكجاى، رئيس باستان شناسان حاضر در اين محل مى گويد كه همكارانش تاكنون به بخشى از لنگرگاه اين بندركه ۴۳ متر طول دارد دست يافته اند.
او مى گويد اين كشف يكى از جالب ترين كشفيات دوران كارى او است و با اشاره به تيرهاى چوبى حاضر در محل مى گويد كه بخشى از لنگرگاه بر روى اين تيرها قرار داشته است.
گوكجاى همچنين با اشاره به پيدا شدن اشياى مختلفى كه بيانگر نحوه زندگى مردمان قرن چهارم است مى گويد سندل هاى چرمى، شانه هاى چوبى و شمعدان هاى متعدد از جمله كشفيات باستان شناسان در اين محل است.
اما يكى از جالب ترين كشفيات اين محل يك قايق چوبى به طول ده متر است كه بيش از هزار سال عمر دارد.
اين قايق به طور كامل سالم است و باستان شناسان براى حفاظت بيشتر آن را در زير چادرى قرار دادند و به طور مرتب سطح آن را مرطوب مى كنند.
به طور كلى تاكنون ۸ قايق از حفارى هاى باستان شناسى به دست آمده و مسئولان تركيه اى اميدوارند كه قايق هاى بيشترى را كشف كنند.
به رغم خوشحالى باستان شناسان از اين كشفيات، پيدا شدن اين بندر قديمى به كابوسى براى مسؤولان طرح تونل مرمره تبديل شده است.
هالوك اوزمن سرپرست اين طرح مى گويد از تأخير در اجراى اين پروژه نگران است و به گفته او كشفيات باستان شانسى علاوه بر عمليات در نظر گرفته شده در محله ينيكاپى، اجراى طرح در بقيه قسمت هاى آن را نيز دچار مشكل كرده است.
او مى گويد عوامل فنى ساخت تونل بطور شبانه روزى در حال فعاليت هستند ولى سرنوشت طرح مرمره در دست باستان شناسان است.
باستان شناسان مى گويند هيچ عجله اى براى پايان دادن به حفارى هاى خود ندارند و با اين كه بر اساس قرار قبلى بايد كارهاى خود را چهار ماه پيش تمام مى كردند، مى گويند هيچ تاريخى براى پايان كارشان وجود ندارد.
حفاران علاوه بر بقاياى بندرالوتريوس موفق به پيدا كردن بخشى از ديوارهاى باستانى استانبول نيز شده اند. اين ديوارها مربوط به دوران حكومت كنستانتين اول، مؤسس قسطنطنيه هستند.
كارشناسان با اشاره به قدمت تاريخى اين شهر مى گويند هر لحظه امكان دارد كه اثر جديدى كشف شود و اجراى طرح مرمره را دوباره به تاخير بياندازد.