در پنجمين روز از دستگيرى رامين جهانبگلو نويسنده و پژوهشگر، با انتشار خبرى غيررسمى در يك خبرگزارى نزديك به جناح راست، اين نگرانى در ميان نخبگان و روشنفكران كشور پديد آمده است كه گروه اطلاعاتى تصفيه شده پس از دوم خرداد با روى كارآمدن دولت جديد به كار بازگشته اند و ترس اين است كه طرح هاى قديمى «يكه زنى» و «ارعاب» و «ارهاب» را بار ديگر در دستور قرار داده باشند كه با توجه به برپائى نمايشگاه كتاب تهران معناى ديگرى هم دارد.
نمايندگان رسانه هاى بين المللى و نهادهاى مدافع حقوق بشر تاكنون موفق به يافتن كسى از خانواده و همكاران رامين جهانبگلو نشده اند كه اطلاعات بيشترى درباره نوع دستگيرى وى و بازرسى هائى كه در مورد او صورت گرفته در اختيار قرار دهند. همين اندازه آشكار است كه وى در فرودگاه مهرآباد و هنگام سفر به خارج از كشور دستگير شده است.
خبرگزارى «فارس» در چهارمين روز از دستگيرى جهانبگلو ضمن تائيد دستگيرى و حبس وى در زندان اوين از قول «يك مقام مطلع» نوشته است كه اتهام وى جاسوسى است. اين شيوه پيش از اين نيز در مورد تعدادى از روشنفكران و وكلاى دادگسترى و روزنامه نگاران عمل شده است كه بعد از دستگيرى ناگهانى و بدون هر نوع مقدمات قانونى، خبرهائى از قول منابع مطلع منتشر شده با اتهامات سنگينى مانند جاسوسى.
پيش از اين در مورد فرج سركوهى، سيامك پورزند، عباس عبدى، حسين قاضيان، عبدالفتاح سلطانى و گروهى از منقدان هنرى كه به اداره اماكن فراخوانده شده بودند همين روش به كار گرفته شد.
در بعضى از موارد اتهام جاسوسى در مراحل بعدى ناپديد شد و حتى مقامات قضائى ادعا كردند كه چنين خبرى از طريق آن ها منتشر نشده است. چنان كه آخرين بار در مورد عبدالفتاح سلطانى وكيل پرونده زهرا كاظمى چنين شد. سلطانى يك روز بعد از آن كه اعلام داشت اگر قوه قضائيه قاتل خانم كاظمى را معرفى نكند وى خود نام وى را اعلام خواهد داشت، دستگير شد و از طريق سايت هاى نزديك به مقامات قضائى و اطلاعاتى اعلام گرديد كه اتهام وى «جاسوسى هسته اى» است. به همكاران وى هم به طور شفاهى گفته شد كه موضوع مربوط به پرونده جاسوسان هسته اى است كه سلطانى وكالت آن ها را به عهده داشته است. شش ماه بعد وقتى سرانجام اين وكيل دعاوى امكان يافت كه از سلول انفرادى خارج شود، نشانى از اتهام نبود، چرا كه نه واقعيت داشت و نه مدركى براى ادعاى آن به دست آمد.
در مورد عباس عبدى روزنامه نگار و پژوهشگرى كه بعد از اعلام نظرسنجى هاى مربوط به رابطه ايران و آمريكا بارها از سوى روزنامه كيهان تهديد شده بود همين حكايت رخ داد. عبدى، بهروز گرانپايه و حسين قاضيان به استناد وجود يك بولتن، يك پرونده خبرى، و يك قرارداد شفاف كه با يك موسسه نظرسنجى آمريكائى امضا شده بود، متهم به جاسوسى براى بيگانگان شدند. عبدى بعد از گذشت چهارسال و آزادى از زندان همچنان درگير ادعاهائى است كه در زمان خود تنها بهانه اى بود براى زندانى كردنش. حسين قاضيان در نامه افشاگر خود در تابستان گذشته نشان داده كه چگونه قربانى يك پرونده سازى سياسى شده است.
رامين جهانبگلو نيز كه در چند روز گذشته نام وى در منابع خبرى جهان تكرار شده، هرگز فعاليت هاى سياسى نداشته، بلكه پژوهشگرى است كه مطالعه در مورد مسائل فلسفى و فرهنگ ها تنها دغدعه او را تشكيل مى داده است. از همين رو آگاهان دستگيرى وى را از علائم بازگشت احتمالى همان گروهى مى دانند كه روشنفكران را خطر بالقوه و عوامل تهاجم فرهنگى غرب مى دانند و معتقدند آنان را هر چند يك بار بايد با نشان دادن چنگ و دندانى از سوى دستگاه هاى اطلاعاتى، دچار ترس و نگرانى كرد تا خود به خود دامنه فعاليت آنها محدود شود. در نگرش اين گروه كه بعد از دوم خرداد از وزارت اطلاعات اخراج و برخى از آن ها در نهادهاى مشهور به موازى اطلاعاتى مستقر شده بودند، متفكران سكولار و معتقد به دموكراسى «دشمنان خطرناك» نظام دسته بندى مى شوند.
يكى از اعضاى كانون نويسندگان كه در سال هاى قبل از دوم خرداد بارها توسط بخش فرهنگى وزارت اطلاعات احضار و بازجوئى و زندانى شده است، به بازرسان يك نهاد بين المللى فعال در حقوق بشر گفته است طرز تفكر خاصى كه در دستگاه هاى اطلاعاتى ايران حاكم است آن ها را مجاز مى دارد كه به هر اتهام و هر وسيله اى متوسل شوند. از ديد آنان هر اندازه فعاليت از سوى رسانه هاى خبرى خارجى و داخلى در مورد سوژه اى بيش تر باشد و هر اندازه وى صاحب نام تر باشد براى هدفى كه دارند بهتر جلوه مى كند. چرا كه به اين ترتيب سياست ارهاب و ارعاب بيشتر خواهد توانست عملى شود.

خبر كيهان
روزنامه كيهان كه معمولا اخبار بازجوئى ها و دستگيرى ها را از منابع دست اول در اختيار مى گيرد در شماره روز پنجشنبه خود نوشته است:
«رامين جهانبگلو بعد از پيروزى انقلاب به غرب گريخته و چند سال قبل به ايران بازگشته بود، با گروه هاى جبهه موسوم به اصلاحات همكارى مى كرد و در ميزگردها و همايش هاى مدعيان اصلاحات حضور چشمگيرى داشت.
جهانبگلو، همكارى فراوان و آشكارى با محافل سلطنت طلب فرارى و ساير گروه هاى ضدانقلاب داشت و اين وابستگى به اندازه اى آشكار بود كه مجله آدينه به سردبيرى فرج سركوهى- كه هم اكنون فرارى است- در شماره نوروز ۷۴ خود از وى به عنوان يك عامل وابسته به بيگانگان ياد كرده كه مدتى از سوى محافل اروپايى در قالب نويسنده و متفكر به مردم ايران معرفى و پس از انجام مأموريت به دنبال كار ديگرى فرستاده مى شوند.
جهانبگلو از امضاكنندگان بيانيه ها و اطلاعيه هائى بود كه گروه هاى ضدانقلاب خارج نشين عليه اسلام و انقلاب صادر مى كردند. وى از جمله امضاءكنندگان بيانيه اى است كه شمارى از صهيونيست ها- از جمله داريوش همايون و...- در تقدير از محكوميت ايران توسط پارلمان اروپا منتشر كرده بودند. در بخشى از بيانيه مزبور آمده بود: جاى خوشحالى است كه اكثريت مهمى از نمايندگان پارلمان اروپا قطعنامه اى را امضاء كرده اند كه در آن رژيم قرون وسطايى و تروريست تهران محكوم شده است!»

نمونه ها
بنا به گفته كسانى كه اين مرحله را تجربه كرده اند به طور معمول در زمانى كه اين قبيل اتهامات منتشر مى شود، فرد دستگير شده در سلول انفرادى است و هر نوع تماسى بين وى و وكيل و خانواده وى قطع است. بعد از مدتى بازجوئى هائى از وى شروع مى شود كه در محيطى پر رعب و وحشت صورت مى گيرد و حاصل آن، خود ادعانامه دادستان و كيفرخواست بعدى را تشكيل مى دهد.
بنا به گفته يكى از كسانى كه خود در سال هاى گذشته به اين بند گرفتار شده بود، در اين مرحله به دست آوردن يك كارت اعتبارى يا تصديق رانندگى خارجى و يا مكالمه اى با يك ديپلومات خارجى تبديل به اتهام جاسوسى مى شود و به متهم هم تفهيم خواهد شد. در شرايطى كه هيچ روزنه اى به خارج وجود ندارد، به زندانى تفهيم خواهد شد كه از طريق فعاليت هائى كه در خارج از زندان صورت مى گيرد، رابطان وى با «حكومت هاى خارجى» شناسائى مى شوند. هم از اين رو در بسيارى از موارد زندانى در اولين تماس هائى كه با خانواده و نزديكان خود برقرار مى كند از آنان مى خواهد كه از فعاليت و اطلاع رسانى در مورد وضعيت وى خوددارى كنند و به ويژه از هر نوع تماس با نهادهاى بين المللى بپرهيزند تا پرونده وى را سخت تر نكنند.
اين ها ادعاهايى هستند كه زندانى در تنهائى خود ناگزير به باور كردنشان است. به ويژه اگر بازجو نشانه هائى هم در اختيار وى بگذارد كه حكايت كند تمام ارتباطات و روابط وى از مدت ها قبل تحت نظر بوده است.