هنگامى كه فاطمه محمد حاج، ۲۱ ساله، تصميم گرفت راديولوژيست شود، خانواده اش مخالفت كرد زيرا وى مى بايست مردانى را كه اصلا نمى شناسد، لمس كند و اين كار بر اساس شرع اسلام در امارات حرام است.
همچنين وى مى بايست شبها در جامعه اى كه نمى پسندد زنان بعد از ساعت ده شب بيرون از خانه بمانند، سركار بماند. اما فاطمه دلايل خود را برشمرد و اكنون به دنبال اولين شغل است.
اين دختر اماراتى كه در دبى زندگى مى كند، يكى از زنان نسل جوان است كه پيشقراول تحولات فرهنگى پرشتاب در اين كشور اسلامى شده اند.

فرصتها
بوميان دبى در سرزمين خود به اقليت تبديل شده اند زيرا خارجيان به اين شهر ثروتمند و پررونق كه ظرف سه دهه در دل بيابان به يك آبادى بزرگ تبديل شده، سرازير شده اند.
به لطف فرصتهاى اقتصاد شكوفاى دبى، تلاش دولت براى تقويت و آموزش زنان و قرار گرفتن در معرض ساير فرهنگها، زنان اين شهر دسته دسته به مشاغل متنوعى روى مى آورند.
روزنامه هاى امارات با سربلندى دستاوردهاى زنان آتش نشان، پليس، تاجر را منتشر مى كنند كه برجسته ترين آنها شيخه لبنه قسيمى، وزير اقتصاد و برنامه ريزى اين اميرنشين است كه در سال ۲۰۰۴ منصوب شد.
درميان اماراتى ها اعتقاد بر اين است كه صحبت كردن زن با مرد نامحرم در اماكن عمومى پسنديده نيست. تمام دانشگاه هاى دولتى دخترانه يا پسرانه هستند.
اما برقرارى تماس با مردان همكار به صورت فزاينده در اين جامعه مقبول مى شود. آمنه معظم، مشاور دانشجويان كالج زنان دبى است. وى مى گويد كه احتمالا ۵۰ تا ۶۰ درصد دانشجويان اين مركز وارد بازار كار مى شوند.
به گفته وى، اكثر ساير دانشجويان تحت فشار والدين يا همسران خود كار نمى كنند، هرچند برخى تصميم مى گيرند براى پرورش كودكان تمام وقت در خانه بمانند.

ديدگاه شوهران
با اين حال در ميان دختران دبى مى توان زنان بسيار بلند پرواز و مصممى را يافت كه خانواده هايشان از آنها حمايت مى كنند.
برخى مانند ماريا حنيف قاسمى، دانشجوى بازاريابى، مى گويند حاضر نيستند با مردى ازدواج كنند كه به آنها اجازه كار كردن نمى دهد.
ماريا به بى بى سى مى گويد: «من سخت تلاش كرده ام تا صاحب زندگى حرفه اى شوم و دلم نمى خواهد آن را به باد بدهم.»
كمتر دخترى حاضرند درخواستهاى شوهر آينده خود براى ماندن در خانه را تحمل كنند. سلامه، دانش آموخته فناورى اطلاعات، مى گويد: «دين ما اينطورى است. هر چه او مى گويد، من بايد تمكين كنم.»
بقيه مانند بشرا محمد ركن، ۱۹ ساله، ترجيح مى دهند به نوعى با اين ديدگاه ها كنار آيند. اين رهبر شوراى دانشجويان در دانشگاه «زياد» به بى بى سى مى گويد: «اگر شوهر آينده ام دوست ندارد كه من بيرون از خانه كار كنم، به اين مفهوم نيست كه من زندانى شده ام، زيرا مى توانم از خانه كسب و كارم را براه اندازم.»
خانم معظم مى گويد برخى از زنان جوان در دبى با مناقشات دردآورى مواجه اند و وظيفه او اين است كه به آنها كمك كند تا مهارتهاى مذاكره براى حل آنها را فراگيرند.
وى مى گويد: «فكر مى كنم اين روند تازه اى در فرهنگ ماست. در بسيارى از خانواده ها پدر تصميم مى گيرد. اگر او موافقت كند، مشكل حل است. و اگر مخالفت كند، ديگر نمى توان كارى كرد. جاى چانه زدن نيست.»

زنان شاغل
مشاغلى كه بيشتر از همه دردسرسازند، محيطى مختلط دارند يا تماسى زيادى با مردم يا افراد ساير فرهنگها دارند. خانم معظم توضيح مى دهد كه گاه اگر دختر ترتيبى بدهد تا پدر يا شوهرش از محل كار وى بازديد كنند، مشكل حل خواهد شد.
ديدگاه مردان مجرد متفاوت است. برخى مانند فهد قحطانى، دانشجوى ۲۵ ساله فناورى اطلاعات، حدس مى زنند كه مى خواهند همسرشان شاغل باشد.
وى مى گويد كه مى خواهد همسرش واقعيات زندگى را بداند و سپس به مزاح مى گويد: «اگر او خسته و كوفته به خانه بيايد، ديگر با حرفهاى بى ارزش مخم را نمى خورد.»
وى مايل است در خانه دارى و پرورش فرزند به همسر آينده اش يارى برساند. فهد مى گويد: «آن خانه مرد نيز هست. اگر زن كار مى كند و كارش را خوب انجام مى دهد، اين حق را دارد كه از كمك مرد نيز برخوردار شود.»

زنان رئيس
بر خلاف فهد، سليم الاكراف، ۲۵ ساله، ترجيح مى دهند همسر آينده اش «ملكه» باشد، نه «كارگر» و بر خانه حكمرانى كند.
وى مى گويد: «اگر مى خواهد كار كند، من هيچ مشكلى ندارم، اما او خسته خواهد شد. آن وقت نمى تواند از من، بچه ها و خانه مراقبت كند. بعد از مدتى همه چيز را از دست خواهد داد.»
همچنين محمد فهيم، ۲۴ ساله، مى گويد كه ترجيح مى دهد همسر آينده اش در محيط «بسته ترى» مانند بانك كار كند كه تماسش با مردم نسبت به هتل و فروشگاه كمتر است.
در حالى كه زنان اماراتى به مشاغل عالى ترى دست مى يابند، همتايان مردشان خود را مرتبا تحت اقتدار زنان مى يابند، امرى كه سنتا امكان پذير نبود.
تقريبا همه اذعان مى كنند كه نگرشها در حال تغيير است. محمد فهيم مى گويد: «شايد ابتدا نتوانم با كاركردن همسرم كنار بيايم، اما بعد از مدتى كه زن در شغلش جا مى افتد، مسأله عادى مى شود.»
هرچند مدتى طول خواهد كشيد تا اين چنين نگرشها به مناطق كمتر توسعه يافته و سنتى تر امارات نفوذ كند، ولى براى مردان دبى اين دوره گذار آغاز شده است.
فهد قحطانى به بى بى سى مى گويد: «اين مسأله براى مرد اماراتى مى تواند ترسناك باشد، زيرا زنان سخت مى كوشند تا توانايى خود را به اثبات برسانند. آنها كارشان را خيلى خوب انجام مى دهند و رقابت تنگاتنگى با ما براه انداخته اند.»