گفتگوهاى ايران با اتحاديه اروپا بر سر برنامه هاى هسته اى ايران كه به حال توقف در آمده بود روز چهارشنبه با انتشار خبرى مبنى بر اين كه سيروس ناصرى همراه با نامه رسمى ايران به وين آمده است، وارد مرحله بحرانى تازه اى شد.
بنابر گزارش ها، اين نامه به موضوع از سرگيرى فعاليت هاى غنى سازى در ايران مربوط مى شود.
آسوشيتد پرس گزارش داده است كه سيروس ناصرى، عضو ارشد هيأت نمايندگى ايران در مذاكرات هسته اى، در يك گفتگوى تلفنى با اين خبرگزارى تأييد كرده كه نامه اى رسمى از جانب دولت ايران به وين، مقر آژانس بين المللى انرژى اتمى، آورده است.
وى از گفتگو پيرامون متن اين نامه خوددارى ورزيد اما مقامات نزديك به آژانس مى گويند به احتمال زياد در اين نامه، دولت ايران تصميم به از سرگيرى بخشى از برنامه هاى غنى سازى اورانيوم را ابلاغ خواهد كرد.
به گفته كارشناسان، غنى سازى مورد نظر ايران منجر به توليد اورانيوم هكزافلورايد خواهد شد كه در مراحل بعدى امكان تبديل آن به اورانيوم مورد استفاده در سلاح هاى اتمى وجود دارد.
اعلام رسمى چنين تصميمى از جانب ايران بر مذاكرات جارى ميان اين كشور و دولت هاى سه گانه اروپايى، فرانسه، آلمان و بريتانيا، تاثيرى جدى خواهد داشت.
تلاش كشورهاى اروپايى بر اين بوده است كه نگرانى هاى آمريكا در مورد اهداف اتمى ايران را تخفيف دهند.
ايالات متحده ايران را متهم مى كند كه قصد توليد سلاح هسته اى دارد اما ايران پيوسته اين اتهام را رد كرده و گفته است برنامه هاى اتمى را فقط براى مقاصد صلح آميز دنبال مى كند.
از چند روز پيش اروپايى ها براى برخورد با تصميم احتمالى ايران به شكستن مهر و موم دستگاه هاى سانتريفوژ در اصفهان مذاكراتى را آغاز كرده بودند.
روز چهارشنبه، ديپلمات هاى اروپايى گفتگوهاى غير رسمى براى دعوت از ۳۵ كشور عضو شوراى حكام آژانس بين المللى انرژى اتمى براى رسيدگى به وضعيت ايران را آغاز كردند.
به گفته آگاهان، در صورتى كه ايران مصمم به از سرگيرى غنى سازى باشد، اين نشست ممكن ظرف چند روز پس از اعلام اين تصميم برگزار شود.
احتمالا شورا به ايران مهلت كوتاهى، دو تا سه هفته، براى توقف دوباره برنامه هايش خواهد داد اما چنانچه ايران به اين خواسته تمكين نكند، پرونده اين كشور در اجلاس ماه ژوئن شورا تحت بررسى دوباره قرار مى گيرد.
گفته مى شود كشورهاى اروپايى در حال حاضر براى هماهنگ كردن موضع بعدى خود با ايالات متحده مشغول مذاكره با آمريكا هستند.
از سرگيرى غنى سازى اورانيوم موضع ايران را در نشست ماه ژوئن شوراى حكام آژانس بين المللى اتمى تضعيف خواهد كرد و امكان ارجاع اين پرونده به شوراى امنيت سازمان ملل را، كه ايالات متحده همواره بر آن پافشارى كرده، افزايش خواهد داد.

در اينحال كوفى عنان، دبيركل سازمان ملل متحد در مصاحبه اى با روزنامه آمريكايى يو اس اى تودى به دولت آمريكا هشدار داد چنانچه پرونده هسته اى ايران جهت تنبيه احتمالى به شوراى امنيت سازمان ملل ارسال شود، ممكن است اين شورا دچار بن بست شود.
روزنامه يو اس اى تودى روز دوشنبه ۱۶ مه گزارش داد كه آمريكا و بريتانيا خواهان ارجاع پرونده جمهورى اسلامى به شوراى امنيت، در صورت از سرگيرى فعاليت هاى مربوط به غنى سازى اورانيوم توسط ايران شده اند.
آمريكا و بريتانيا مى گويند اورانيوم غنى شده مى تواند در توليد بمب مورد استفاده قرار گيرد. البته ايران مى گويد قصد دارد اورانيوم را در حد پايين و صرفا براى استفاده به عنوان سوخت در نيروگاه هاى اتمى غنى كند.
كوفى عنان به روزنامه يو اس اى تودى گفته كه ممكن است چين و روسيه، دو عضو دائمى شوراى امنيت كه با ايران روابط اقتصادى محكمى دارند، اعمال هرگونه تنبيه عليه ايران را وتو كنند.
آقاى عنان گفته كه هر اقدام يا عدم اقدامى در قبال ايران مى تواند تأثير به سزايى بر موارد مشابه آتى و تلاش هاى بين المللى براى جلوگيرى از توليد و گسترش سلاح هاى اتمى داشته باشد.
وى افزود بن بست در مورد ايران، مى تواند منجر به جسور شدن كره شمالى و كره شمالى هاى بعدى بشود.

ايران، توفان كشتى شكن
جيم هاگلند ايران شناس و تحليلگر سياسى نيز در مقاله اى در نشريه وال استريت جورنال مى نويسد: ايران طوفانى است كه با بهره ورى از نفت، موقعيت جغرافيايى و تلاش براى توليد فن آورى هاى مرتبط با سلاح هاى اتمى مى تواند كشتى سازمان ملل و نظام منع گسترش سلاح هاى هسته اى را به صخره بكوباند.
هاگلند مى افزايد: اينها چيزى نيست كه سياستگذاران آمريكا خواهان آن باشند، اما اين نتيجه اى است كه برايشان قابل تصور است و به گفته هاگلند از بيانيه ها و گفته هاى خصوصيشان چنين برمى آيد كه آماده اند آن را بپذيرند.
هاگلند نوشت: آمريكا خواهان آن است كه شوراى امنيت ايران را مورد تحريم هاى اقتصادى قرار دهد، در حالى كه هنوز موارد مشكوكى كه در مورد تحريم هاى اقتصادى عليه عراق وجود دارد روشن نشده است. هاگلند در ادامه مى گويد: عايدات و صادرات نفتى ايران سلاحى است موثر در تعيين شرايط و قيمت ها در بازارهاى بين المللى.

ترديدها درباره تصميم احتمالى شوراى امنيت
ديپلماتهاى سازمان ملل متحد ابراز ترديد مى كنند كه شوراى امنيت در صورت ارجاع پرونده ايران به اين شورا از خواست آمريكا و اتحاديه اروپا براى مجازات جمهورى اسلامى حمايت نكند. به گفته ديپلماتها و تحليلگران روشن نيست كه ارجاع پرونده هسته اى ايران به تصويب تحريم ها عليه تهران بيانجامد.
لاورو باجا، نماينده فيليپين در شوراى امنيت گفت اگر آژانس بين المللى انژى اتمى پرونده را به شوراى امنيت بفرستد اين شورا بر آن خواهد شد كه پرونده را مورد بحث و گفتگو قرار دهد اما اعمال تحريم ها موضوعى ديگر خواهد بود. كوفى عنان دبيركل سازمان ملل متحد گفت درصورت بن بست در شوراى امنيت اين مسأله مى تواند موضع كره شمالى و ديگران را سخت تر كند.
به گفته ديپلماتها و تحليلگران شوراى امنيت سازمان ملل متحد، روشن نيست كه ارجاع پرونده هسته اى ايران از سوى ديده بان هسته اى سازمان ملل به تصويب تحريم ها عليه تهران بيانجامد.
آنها مى گويند برخى از اعضاى شوراى امنيت مانند چين و روسيه احتمال مى رود در صورت عدم مخالفت با طرح تحريم ها اين مسأله را مورد پرسش قرار دهند و اعضاى ديگر نيز براى اقدام در اين زمينه تعجيل نخواهند كرد.
نماينده فيليپين در شوراى امنيت گفت شايد اگر پرونده ايران مورد بحث و گفتگو واقع شود و آمريكا و اروپا از اين بابت ابراز رضايت كنند، شايد مسأله ارجاع پرونده به شورا كافى باشد تا تهران را وادار به تغيير موضع كند. نماينده فيليپين افزود اين احتمالى است كه نمى توان آنرا ناديده گرفت اما بعيد بنظر مى رسد.
درهمين حال واشنگتن روز دوشنبه بار ديگر تهديد كرد پرونده هسته اى ايران را به شوراى امنيت ارجاع دهد و همزمان حمايت خود را از گفتگوهاى اتحاديه اروپا و تهران ابراز داشت.
ريچارد باوچر سخنگوى وزارت امور خارجه آمريكا گفت يكى از گزينه ها قطعا ارجاع پرونده به شوراى امنيت است. وى گفت يادآورى مى كند كه اين موضوعى است كه واشنگتن همواره از آن حمايت كرده و موضعش را دراين خصوص تغيير نداده است. با اين وجود سخنگوى وزارت امور خارجه آمريكا تأكيد كرد كه واشنگتن از تلاش هاى فرانسه، آلمان و انگلستان براى كسب ضمانت هائى در زمينه عدم استفاده تهران از برنامه هسته اى براى توليد سلاح اتمى حمايت مى كند.
ريچارد باوچر گفت واشنگتن فكر مى كند وقت آنست كه ايرانيان اين موارد را بپذيرند و از تصميمشان پيروى كنند.
وى افزود واشنگتن فكر مى كند وقت آنست كه ايرانيان به جهان نشان دهند كه در پى ساخت جنگ افزارهاى هسته اى نيستند و اين كار را با ارائه ضمانت هائى عينى انجام دهند.
وزيران امور خارجه سه كشور اروپايى قرار است هفته آينده بيست و سوم ماه مى، دوم خردادماه با حسن روحانى دبير شوراى عالى امنيت ملى جمهورى اسلامى كه رياست مذاكرات هسته اى ايران را به عهده دارد در اتريش ديدار كنند.