|
كلارك بويد گزارشگر امور فن آورى بى بى سى
ايرانيان به استقبال نسل تازه وبلاگ مى روند
اينترنت به ايرانيان مقيم خارج كمك مى كند تا نه تنها با دوستان و خويشاوندان خود در داخل كشور تماس داشته باشند، بلكه ارتباطشان را با فرهنگ ايرانى حفظ كنند.
حسين درخشان كه وبلاگى به نام «سردبير خودم» دارد، در دنياى وبلاگ فارسى صاحب اسم و رسم شده است.
وى امكاناتى را فراهم آورد تا ايرانيان بتوانند خاطرات و نظرات خود را در اينترنت به زبان مادرى شان بنويسند.
او اكنون در حال ايجاد يك وبلاگ صوتى از نوع «پادكست» (podcast) است كه كاربران مى توانند محتويات آن را به صورت فايل MP3 دريافت كنند و در زمان دلخواه به كمك دستگاه هاى پخش موسيقى نظير iPod بشنوند، بدون آن كه به اينترنت متصل باشند.
مسيردرخشان به سوى «پادكستينگ» پنج سال پيش در تهران آغاز شد. وى بدنبال تعطيلى روزنامه ها در ايران تصميم به خروج از كشور گرفت و در سال ۲۰۰۱ به همراه همسرش در كانادا اقامت گزيد.
در سپتامبر همان سال، درست پس از حمله به مركز تجارت جهانى در نيويورك، درخشان شروع به نوشتن وبلاگ كرد.
ثبت حكايات افراد لطمه خورده در اين حمله در اينترنت، وى را نسبت به قدرت نگارش يك دفترچه خاطرات اينترنتى متقاعد كرد.
درخشان به بى بى سى مى گويد: «مى خواستم با فرهنگ ايرانى، بخصوص فرهنگ جوانان، در ارتباط بمانم. همچنين مى خواستم راهى بيابم تا با خوانندگانى كه در روزنامه داشتم در تماس باشم.»
شكوفايى وبلاگ
تلاش درخشان به رشد سريع وبلاگهاى فارسى انجاميد. بنا به يك تخمين، شمار وبلاگ نويسان داخل ايران ۴۶ هزار نفر است و درخشان مى گويد كه شايد قريب به ۷۵ هزار وبلاگ نويس فارسى فعال در سراسر دنيا وجود داشته باشند.
يك ايرانى به نام هادى قائمى كه اكنون براى سازمان ديده بان حقوق بشر در نيويورك كار مى كند، مى گويد: «در دو، سه سال گذشته، وبلاگ نويسى ايرانى شكوفا شده است. در حقيقت، وبلاگ به رسانه اصلى اطلاعات، اخبار، تحليل و مبادله اطلاعات براى ايرانيان در داخل و خارج كشور تبديل شده است.»
درخشان مى خواست كه از اين روند بهره بردارى كند. چند ماه پيش، يك پادكست به نام «راديو هودر» را داير كرد و در حال حاضر برنامه هايش به زبان فارسى و انگليسى پخش مى شود.
برنامه هاى پادكست را هر كسى كه دستگاه هاى ابتدايى ضبط صوت، رايانه مجهز به نرم افزار ويرايش صدا و قدرى فضاى اينترنتى براى ميزبانى فايلهاى MP3 داشته باشد، مى تواند توليد كند.
انبوه مشكلات
درخشان مى گويد: «راديوهاى موجود در ايران كاملاً تحت كنترل دولت يا تبعيديان ساكن لس آنجلس هستند. در نتيجه، حجم اطلاعات دقيق يا دامنه بحث سياسى به اين دو نوع منبع محدود شده است.»
اما مبتكر «راديو هودر» مى گويد كه اين راديو گزينه بيشترى در اختيار ايرانيان قرار مى دهد. درخشان توضيح مى دهد: «آنها با پادكست مى توانند چيزى را توليد كنند و در بحثهاى سياسى و اجتماعى سهيم شوند، بحثهايى كه در ايران بجز در اينترنت موجود نيست.»
اما موانعى بر سر راه «پادكستينگ» (توليد يا عرضه برنامه هاى صوتى با فورمت MP3) در ايران وجود دارد.
براى درخشان بزرگترين مشكل اين است كه ضبط، ويرايش، ميكس و گذاشتن پادكست در اينترنت وقت گير است.
همچنين «پادكستر» هاى ايرانى (توليدكنندگان پادكست) كه بسيارى از آنها اينترنت كم سرعت دارند، با برخى موانع فنى مواجه خواهند شد.
افزون بر اين، كسانى كه در ايران بدنبال پادكست مى گردند، شايد به سختى بتوانند آن را بيابند. دولت ايران مرتبا محتوى سايتهاى اينترنتى را كه ضد انقلابى تشخيص مى دهد، فيلتر مى كند. دولت ايران بعلاوه شايد تصميم بگيرد كسانى را كه در داخل ايران پادكست مى كنند، سانسور كند.
از سوى ديگر، بازداشت اخير بيش از ۲۰ نفر از وبلاگ نويسان و روزنامه نگاران اينترنتى نمى تواند براى پادكسترها خوش يمن باشد.
ديگر مسأله بالقوه براى پادكسترهاى ايرانى، سرويسهاى ميزبانى شركتهاى آمريكايى است. بسيارى از ايرانيان براى ميزبانى وبلاگها و وب سايتهاى خود از سرورهاى آمريكايى استفاده مى كنند.
اخيراً يك سرور آمريكايى ارائه خدمات اينترنتى به خبرگزارى دانشجويان ايران، ايسنا، را ناگهان متوقف كرد.
هادى قائمى از ديده بان حقوق بشر به بى بى سى گفته است: «ما شاهد آن هستيم كه ارائه دهندگان خدمات اينترنتى به وب سايتهاى موجود در ايران بدون ارائه دليلى شروع به تعطيلى اين سايتها كرده اند.»
چه بسا پادكستهاى ايرانى نيز دچار سرنوشت مشابهى شوند.
براى رياست جمهورى
حسين درخشان اذعان مى كند كه شايد پادكستهاى ايرانى در كوتاه مدت به اندازه وبلاگ تأثير گذار نباشد، اما در دراز مدت كه توليد پادكست از لحاظ فنى آسانتر مى شود و افراد بيشترى مى توانند به آن گوش كنند، اين روند احتمالا تغيير مى كند.
در جهت نيل به اين هدف، درخشان قصد دارد در آستانه انتخابات آتى رياست جمهورى ايران در بهار فعالانه به پادكستينگ بپردازد.
وى تصميم دارد با كارشناسان و روزنامه نگاران ايرانى، هم در داخل و هم در خارج از كشور، مصاحبه كند، زيرا وى اعتقاد دارد صداى آنها كمتر شنيده مى شود.
درخشان مى گويد: «هركسى كه پادكستينگ را جدى بگيرد، مى تواند حتى در انتخابات تأثير بسيار بزرگى برجا بگذارد. چه بسا حتى برخى از رسانه هاى بزرگ در ايران نيز پادكستها را بردارند و آنها را در گستره اى وسيعتر توزيع كنند و به گوش مخاطبان بيشترى برسانند.»
|