احمد نفيسى رجل سياسى، روزنامه نگار، شاعر و شهردار سابق تهران روز پنجشنبه (۳۰ دسامبر) در تهران در گذشت.
وى به هنگام مرگ بيش از ۸۰ سال سن داشت.
آقاى نفيسى از نوجوانى و در آخرين سال هاى سلطنت رضاشاه (بنيانگذار حكومت پهلوى در ايران) وارد خدمات دولتى شد.
وى سپس به هنگام سلطنت محمد رضا پهلوى و همزمان با اصلاحات مشهور به «انقلاب شاه و مردم» در نقش يكى از مشاوران جوان شاه برگزار كننده و رئيس كنگره اى شد كه «آزاد مردان و آزاد و زنان» نام داشت و مقدمات همه پرسى ششم بهمن ۱۳۴۱ را فراهم آورد كه اصل هاى اصلاحات دهه چهل معروف به انقلاب سفيد در آن اعلام گرديد.
به دنبال حادثه پانزدهم خرداد ۱۳۴۲ و شورش مردم تهران، احمد نفيسى در مقام شهردار تهران به انتقاد از دولت وقت اسدالله علم و جانشين وى حسنعلى منصور پرداخت و از همين رو به زندانى افتاد كه «بهانه آن اختلاس در شهردارى تهران بود، اتهامى كه هرگز ثابت نشد» اما وى را سه سال درحبس نگاه داشت.
احمد نفيسى سى سال پايان عمر را به مطالعه و سرودن شعر كه دلبستگى هميشگى وى بود پرداخت.
او خاطرات عمر خود را در كتابى با عنوان «برنده ها هم بازنده اند» گرد آورد كه در سال ۱۳۷۸ در تهران منتشر شد.
از او دوره سيزده جلدى مجله «ايران آزاد» به جا مانده است كه اولين شعرهايش را همان جا چاپ كرد.
احمد نفيسى، تا زمان شهردارى خود، جوان ترين شهردار تهران به شمار مى آمد و با آن كه توانست نوآورى هاى چندى در كار شهردارى كند و براى نخستين بار ارتباط تلوزيونى ميان شهردار و مردم را برقرار سازد و پيوندى گسترده با مطبوعات بيابد و از محبوبيت عمومى برخوردار شود، ديرزمانى در مقام خود نپاييد.
فرد هاليدى، متخصص بريتانيايى مسائل سياسى خاورميانه در سال ۲۰۰۲ در كتابِ عربستان بدون سلاطين، از احمد نفيسى به عنوان كسى نام مى برد كه با آرمان گرايى مدرنيستى خود به برنامه اصلاحات اقتصادى محمدرضا شاه تكيه كرد و به اراده او براى متجدد كردن ايران اعتماد ورزيد، اما از نظر هاليدى شاه، بنا به خصلتى كه ويژه شاهان اين منطقه است تاب محبوبيت و استقلال نظر و عمل وى را نياورد و به بركنارى او رضايت داد.
احمد احرار از روزنامه نگاران باسابقه درباره زندگى ساده و بى پيرايه احمد نفيسى و سياسى بودن اتهام ها عليه وى مى گويد:
احمد احرار: احمد نفيسى منزلش در تهران، در همسايگى منزل ما بود. چسبيده بود به منزل مرحوم سيامك جلالى كه او هم از همكاران مطبوعاتى ما بود. خانه او بسيار خانه معمولى بود. تا آنجايى كه من مى شناختمش مرد فعالى بود كه در دوره معاونت شهردارى كه فكر مى كنم معاون دكتر محسن نصر بود كه خود او هم اصلا مانند يك لوكومتيو كار مى كرد و خيلى فعال بود و بعد هم در دوره شهرداريش خيلى كار كرد براى شهر تهران. با توجه به جريان امر و توجه به اين سابقه كه احمد نفيسى را اندكى بعد از قضاياى ۱۵ خرداد و بعد از انتخابات دوره ۲۳ كه ايشان هم فعال بود در آن انتخابات و او را گرفتند، به گمان من اين جنبه سياسى داشت.
با اين همه، آذر نفيسى، دختر احمد نفيسى و استاد ادبيات تطبيقى دانشگاه جان هاپكينز در آمريكا مى گويد رؤياى پدرش نويسنده شدن بود و حتى وى جدا از سرودن اشعار چند كتاب ادبى براى نوجوانان ترجمه و تأليف كرد:
آذر نفيسى: جاه طلبى هم پدرم و هم كسانى از خانواده ما كه او براى مثال مى آورد هميشه از ميان ادبا و به قول خودش حكما بود.
احمد نفيسى نمونه سياست مردانى بود كه در تاريخ ما پيشينه و تبارى دراز دارند: دبيران و وزيران و كارگزارانى كه شوق پيشبرد جامعه را دارند و از دانش و مهارت برخوردارند اما با ديوار بلند نظامى سياسى رويارو مى شوند كه نه محبوبيت مردمى رقيبى برمى تابد و نه استقلال فكر و اراده زيردستان خود را بى مجازات مى گذارد.